القسم الثالث: نظام الأسرة أو (الأحوال الشخصية)
بخش سوم: نظام خانواده یا (احوال شخصی)
الباب الأول: النكاح والطلاق والعدة والرضاع وما يتعلق بها
باب اول: نکاح، طلاق، عده، رضاع و آنچه به آنها مربوط است
قال رسول الله ﷺ «إِذَا أَتَاكُمْ مَنْ تَرْضَوْنَ خُلُقَهُ وَدِينَهُ فَزَوِّجُوهُ، إِنْ لَا تَفْعَلُوا تَكُنْ فِتْنَةٌ فِي الأَرْضِ وَفَسَادٌ عَرِيضٌ».
پیامبر خدا ﷺ فرمودند: «هرگاه نزد شما کسی بیاید که اخلاق و دینش مورد پسند شما باشد، او را (با دخترتان) ازدواج دهید؛ اگر چنین نکنید فتنهای در زمین پدید میآید و فساد گستردهای خواهد شد.»
قال رسول الله ﷺ «أَكْمَلُ الْمُؤْمِنِينَ إِيمَانًا أَحْسَنُهُمْ خُلُقًا وَخِيَارُكُمْ خِيَارُكُمْ لِنِسَائِهِ».
پیامبر خدا ﷺ فرمودند: «کاملترین مؤمنان از نظر ایمان، خوشخلقترین آنانند؛ و بهترین شما، آن کسی است که در برابر زنانش بهتر باشد.»
قال رسول الله ﷺ «إِنَّ الْوَلَدَ مَبْخَلَةٌ مَجْبَنَةٌ، مَجْهَلَةٌ، مَحْزَنَةٌ».
پیامبر خدا ﷺ فرمودند: «بیگمان فرزند (یا پسر) خسیس، بزدل، نادان و غمانگیز است.»
قال رسول الله ﷺ «كُلُّكُمْ رَاعٍ وَمَسْؤُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ، فَالإِمَامُ رَاعٍ وَمَسْؤُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ، وَالرَّجُلُ فِي أَهْلِهِ رَاعٍ وَهُوَ مَسْؤُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ، وَالمَرْأَةُ فِي بَيْتِ زَوْجِهَا رَاعِيَةٌ وَهِيَ مَسْؤُولَةٌ عَنْ رَعِيَّتِهَا، وَالخَادِمُ فِي مَالِ سَيِّدِهِ رَاعٍ وَهُوَ مَسْؤُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ، وَالرَّجُلُ فِي مَالِ أَبِيهِ رَاعٍ وَمَسْؤُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ، فَكُلُّكُمْ رَاعٍ وَكُلُّكُمْ مَسْؤُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ».
پیامبر خدا ﷺ فرمودند: «همگی شما نگهبانید و در برابر آنچه نگهداری میکنید مسئولید. إمام نگهبان و مسئول در برابر آنچه نگهداری میکند است؛ و مرد در خانوادهاش نگهبان است و او مسئول نگهداریاش است؛ و زن در خانه شوهرش نگهبان است و او مسئول نگهداریاش است؛ و خادم در مال صاحبش نگهبان است و او مسئول نگهداریاش است؛ و مرد در مال پدرش نگهبان است و مسئول آن است. پس همگی شما نگهبانید و همگی در برابر نگهداری خود مسئولید.»
قال رسول الله ﷺ «لَا يَخْلُوَنَّ رَجُلٌ بِامْرَأَةٍ إِلَّا وَمَعَهَا ذُو مَحْرَمٍ».
پیامبر خدا ﷺ فرمودند: «هیچ مردی تنها با زنی خلوت نکند مگر اینکه همراه او محرم باشد.»
قال رسول الله ﷺ «لا يَدْخُلْ هَؤُلَاءِ عَلَيْكُمْ».
پیامبر خدا ﷺ فرمودند: «اینها بر شما وارد نشوند.»
قال رسول الله ﷺ «مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَاليَوْمِ الآخِرِ فَإِذَا شَهِدَ أَمْرًا فَلْيَتَكَلَّمْ بِخَيْرٍ أَوْ لِيَسْكُتْ، وَاسْتَوْصُوا بِالنِّسَاءِ، فَإِنَّ الْمَرْأَةَ خُلِقَتْ مِنْ ضِلَعٍ، وَإِنَّ أَعْوَجَ شَيْءٍ فِي الضِّلَعِ أَعْلَاهُ، إِنْ ذَهَبْتَ تُقِيمُهُ كَسَرْتَهُ، وَإِنْ تَرَكْتَهُ لَمْ يَزَلْ أَعْوَجَ، اسْتَوْصُوا بِالنِّسَاءِ خَيْرًا».
پیامبر خدا ﷺ فرمودند: «هرکه به خدا و روز واپسین ایمان دارد، چون سخنی شنید باید سخنی نیک بگوید یا سکوت کند. و درباره زنان سفارش کنید؛ زیرا زن از دنده آفریده شده است، و کجترین قسمتِ دنده، بالای آن است؛ اگر بخواهی آن را راست کنی میشکنیاش، و اگر رهایش کنی همچنان کج خواهد بود. پس درباره زنان به نیکی سفارش کنید.»
قال رسول الله ﷺ «نَعَمْ صِلي أُمَّكِ».
پیامبر خدا ﷺ فرمودند: «بله، برای مادرت نماز بخوان.»
الباب الثاني: المواريث والوصايا والهبة
باب دوم: مواریث، وصایا و هبه
قال رسول الله ﷺ «اتَّقُوا اللهَ وَاعْدِلُوا فِي أَوْلادِكُمْ».
پیامبر خدا ﷺ فرمودند: «تقوای خدا را پیشه کنید و با فرزندانتان به عدالت رفتار کنید.»