القسم الثامن: نظام العقوبات في الإسلام (الحدود والديات والعقوبات)
بخش هشتم: نظام مجازاتها در اسلام (حدود، دیات و تعزیرات)
قال رسول الله ﷺ «ادْرَؤُوا الْحُدُودَ عَنِ الْمُسْلِمِينَ مَا اسْتَطَعْتُمْ، فَإِنْ وَجَدْتُمْ لِلْمُسْلِم مَخْرَجًا فَخَلُّوا سَبِيلَهُ، فَإِنَّ الإِمَامَ لأَنْ يُخْطِئَ فِي الْعَفْوِ خَيْرٌ مِنْ أَنْ يُخْطِئَ فِي الْعُقُوبَةِ».
پیامبر خدا ﷺ فرمود: «حدود را از مسلمانان تا آنجا که میتوانید دور کنید؛ اگر برای مسلمان راهی یافتید او را رها کنید؛ زیرا بهتر است که امام در گذشت اشتباه کند تا اینکه در مجازات اشتباه کند.»
قال رسول الله ﷺ «إِذَا ظَهَرَ الزِّنَا وَالرِّبَا فِي قَرْيَةٍ فَقَدْ أَحَلُّوا بِأَنْفُسِهِمْ عَذَابَ اللَّهِ».
پیامبر خدا ﷺ فرمود: «اگر زنا و ربا در شهری آشکار شود، خود را در معرض عذاب خدا قرار دادهاند.»
قال رسول الله ﷺ «أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّمَا أَهْلَكَ الَّذِينَ مَنْ قَبْلَكُمْ أَنَّهُمْ كَانُوا إِذَا سَرَقَ فِيهِمُ الشَّرِيفُ تَرَكُوهُ وَإِذَا سَرَقَ فِيهِمُ الضَّعِيفُ أَقَامُوا عَلَيْهِ الْحَدَّ، وَأَيْمُ اللهِ لَوْ أَنَّ فَاطِمَةَ بِنْتَ مُحَمَّدٍ سَرَقَتْ لَقَطَعْتُ يَدَهَا».
پیامبر خدا ﷺ فرمود: «ای مردم! هلاک قومی از شما به سبب آن بود که چون شریفشان دزدی میکرد او را رها میکردند و چون ضعیفشان دزدی میکردند حد را بر او اجرا مینمودند؛ و به خدا سوگند اگر فاطمه بنت محمد دزدی میکرد دستش را قطع مینمودم.»
قال رسول الله ﷺ «تَعَافَوا الْحُدُودَ فِيمَا بَيْنَكُمْ، فَمَا بَلَغَنِي مِنْ حَدٍّ فَقَدْ وَجَبَ».
پیامبر خدا ﷺ فرمود: «در میان خود از اجرای حدود چشمپوشی کنید؛ ولی هر حدی که به من گزارش شده باشد، واجب است.»
قال رسول الله ﷺ «كُلُّ ذَنْبٍ عَسَى اللهُ أَنْ يَغْفِرَهُ، إِلاَّ مَنْ مَاتَ مُشْرِكًا، أَوْ مُؤْمِنٌ قَتَلَ مُؤْمِنًا مُتَعَمِّدًا».
پیامبر خدا ﷺ فرمود: «هر گناهی ممکن است خدا آن را بیامرزَد، مگر کسی که در حال شرک بمیرد، یا مؤمنی که عمداً مؤمنی را بکشد.»
قال رسول الله ﷺ «لا تُعذِّبُوا بِعَذَابِ اللهِ».
پیامبر خدا ﷺ فرمود: «مردم را به عذاب خدا عذاب نکنید.»
قال رسول الله ﷺ «لا تُقَامُ الْحُدُودُ فِي الْمَسَاجِدِ».
پیامبر خدا ﷺ فرمود: «حدود در مساجد اجرا نشود.»
قال رسول الله ﷺ «لا تُقْتَلُ نَفْسٌ ظُلْمًا إِلَّا كَانَ عَلَى ابْنِ آدَمَ الْأَوَّلِ كِفْلٌ مِنْ دَمِهَا لِأَنَّهُ أَوَّلُ مَنْ سَنَّ الْقَتْلَ».
پیامبر خدا ﷺ فرمود: «هیچ نفسی به ظلم کشته نمیشود؛ زیرا در این صورت سهمی از خون او بر اولین پسر آدم است، زیرا او نخستین کسی بود که قتل را رواج داد.»
قال رسول الله ﷺ «لا تَقْتُلْهُ، فَإِنْ قَتَلْتَهُ فَإِنَّهُ بِمَنْزِلَتِكَ قَبْلَ أَنْ تَقْتُلَهُ، وَأَنْتَ بِمَنْزِلَتِهِ قَبْلَ أَنْ يَقُولَ كَلِمَتَهُ الَّتِي قَالَ».
پیامبر خدا ﷺ فرمود: «او را نکش؛ زیرا اگر او را بکشی او پیش از آنکه تو او را بکشی در جایگاه تو خواهد بود، و تو پیش از آنکه او کلمهای را که گفت بر زبان آورد در جایگاه او خواهی بود.»
قال رسول الله ﷺ «لا يَزَالُ العَبْدُ فِي فُسْحَةٍ مِنْ دِينِهِ مَا لَمْ يُصِبْ دَمًا حَرَامًا».
پیامبر خدا ﷺ فرمود: «بنده تا وقتی خونی حرام نریخته است در گسترهٔ دین خود باقی است.»
قال رسول الله ﷺ «يَا أَنَسُ، كِتَابُ الله الْقِصَاصُ».
پیامبر خدا ﷺ فرمود: «ای انس، کتاب خدا قصاص است.»
قال رسول الله ﷺ «مَنْ أَحْسَنَ فِي الْإِسْلَامِ لَمْ يُؤَاخَذْ بِمَا عَمِلَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ، وَمَنْ أَسَاءَ فِي الْإِسْلَامِ أُخِذَ بِالْأَوَّلِ وَالْآخِرِ».
پیامبر خدا ﷺ فرمود: «هر که در اسلام نیکی کند، دربارهٔ آنچه در دورهٔ جاهلیت انجام داده مورد مؤاخذه قرار نمیگیرد؛ و هر که در اسلام بد کند، به خاطر اول و آخرش مورد رسیدگی قرار میگیرد.»
قال رسول الله ﷺ «مَنْ أَصَابَ حَدًا فَعُجِّلَ عُقُوبَتُهُ فِي الدُّنْيَا فَاللَّهُ أَعْدَلُ مِنْ أَنْ يُثَنِيَ عَلَى عَبْدِهِ الْعُقُوبَةَ فِي الْآخِرَةِ، وَمَنْ أَصَابَ حَدًا فَسَتَرَهُ اللَّهُ عَلَيْهِ وَعَفَا عَنْهُ فَاللَّهُ أَكْرَمُ مِنْ أَنْ يَعُودَ إِلَى شَيْءٍ قَدْ عَفَا عَنْهُ».
پیامبر خدا ﷺ فرمود: «کسی که حدی را بر او وارد شود و عقوبتش در دنیا تسریع یابد، خدا عادلتر است که در آخرت او را مجازات نکند؛ و کسی که حدی بر او وارد شود ولی خدا او را بپوشاند و عفو کند، خدا کریمتر است که به چیزی که بخشیده بازنگردد.»
قال رسول الله ﷺ «مَنْ ضَرَبَ غُلَامًا لَهُ حَدًا لَمْ يَأْتِهِ، أَوْ لَطَمَهُ فَإِنَّ كَفَّارَتَهُ أَنْ يُعْتِقَهُ».
پیامبر خدا ﷺ فرمود: «هر که غلامش را بزند به حدی که به او نرسد، یا او را سیلی زند، کفّارهاش آزاد کردن اوست.»
قال رسول الله ﷺ «مَنْ قَتَلَ عَبْدَهُ قَتَلْنَاهُ، وَمَنْ جَدَعَ عَبْدَهُ جَدَعْنَاهُ».
پیامبر خدا ﷺ فرمود: «هر که بندهاش را بکشد، ما او را خواهیم کشت؛ و هر که بندهاش را ناقص سازد، ما او را ناقص میسازیم.»
«نَهَى النَّبِيُّ ﷺ عَنِ الضَّرْبِ فِي الوَجْهِ وَعَنِ الوَسْمِ فِي الوَجْهِ».
پیامبر ﷺ از زدن به صورت و از داغنهادن (وسم) در صورت نهی کرد.
قال رسول الله ﷺ «يَا أُسَامَةُ، أَتَشْفَعُ فِي حَدٍّ مِنْ حُدُودِ اللهِ».
پیامبر خدا ﷺ فرمود: «ای اسامه، آیا میخواهی در یکی از حدود خدا شفاعت کنی؟»