Sakka
Sakka ko rukunnere tataɓere e Lislaam. Maanaa makka ko yoɓde feccere laaɓtinaande e jawdi feewde e heɓooɓe ɗum en, hono miskineeɓe e waasɓe. Ko farilla laɓɓinoowo jawdi, laɓɓina ɓernde e ñiŋre, ina mahana kadi ballondiral e musiɗɗaagu hakkunde juulɓe.
Sakka e nder Lislaam wonaa tan sagalle jawdi yoɓeteeɗo, kono ko dewal ɓattinoowal jeyaaɗo e Joomi mum, e ñeeñal hollirngal goonga gomɗinal e nder golle. Sabu goonɗinɗo annduɗo moƴƴere Allah e dow mum, ina faama wonde jawdi mum ko hoolaare nde Allah hoolnii mo. Ko ɗuum waɗi, yaltinde heen feccere wonaa ustagol jawdi ndiin, kono ko laɓɓingol ɓernde e ñiŋre, e kollirgol yettoore neema e mbaadi gollal, kadi ko seedamfaagu yiɗde Tagɗo oo ɓura yiɗde jawdi.
Sakka ina hiisee wonde rukunnere renndoyankoore tiiɗnde, nde faandaare mum woni nanondirgol renndo juulɓe; ina maha ponji yurmondiral hakkunde alɗuɗo e miskiino, ina aawa kadi e ɓerɗe miijooji musiɗɗaagu e ballondiral. ReWRUDE e magga, baasɗo ina heɓa ko uddita haajuuji mum, alɗuɗo kadi ina jannga no daɗirta nefsiyankaagal mum, nii woni konnaagu ina majja, yiɗeyankaagal ina yaaja. Jokkondire renndo ina mbayloo gila e wonde tan ko jokkondire jawɗeeje, ngarta jokkondire neɗɗaŋkeeje toowɗe, mahiiɗe e dow yurmeende Allah e sariya Makko, baɗɗo hakkille e nafooje jeyaaɓe Makko ɓe fof.
Reentaade goonɗinɗo e yoɓde Sakka ko seedamfaagu jaabogol mum yamiroore Allah, e hoolaare mum e fodoore Makko lomtingol e ɓeydagol. No gomɗinal goonga ngal yaltirta e juulde e deƴƴere nii, ko noon ngal yaltirta e Sakka e dokkal. E ndee faamde, Sakka ina rokka goonɗinɗo peesindirgol hakkille; ina rimɗina mo e jeyankaagal heñre, ina waɗa ɓernde mum jokkondirta e Allah, wonaa e jawdi, omo tiiɗnii wonde barke ina woni e ko o yoɓata ngam Makko koo, kadi arsike goonga oo ko ko o mooftantaa laakara makko koo.
الزكاة هي الركن الثالث، وتعني أداء نسبة محددة من المال إلى مستحقيها من الفقراء والمحتاجين. هي فريضة تُطهِّر المال، وتُزكّي النفس من البخل، وتبني التكافل والأخوة بين المسلمين.
الزكاة في الإسلام ليست مجرد ضريبة مالية تُؤدى، بل هي عبادة تقرب العبد من ربه، وشعيرة تجسد صدق الإيمان بالعمل. فالمؤمن الذي يعترف بفضل الله عليه يدرك أن ماله أمانة استخلفه الله فيها، لذا فإن إخراج جزء من هذا المال ليس نقصاً فيه، بل هو تطهير للنفس من الشح، وتعبير عملي عن شكر النعمة، وبرهان على محبة الخالق فوق محبة المادة.
تُعد الزكاة ركناً اجتماعياً أصيلاً يهدف إلى تماسك المجتمع الإسلامي؛ فهي تبني جسوراً من التراحم بين الغني والفقير، وتغرس مشاعر الأخوة والتكافل. من خلالها يجد المحروم سداً لحاجته، ويتعلم الميسور كيف يتجاوز أنانيته، فيختفي الحقد وتنتشر المودة، وتتحول العلاقات الاجتماعية من مادية بحتة إلى علاقات إنسانية سامية قائمة على رحمة الله وشريعته التي تراعي مصالح جميع عباده.
إن التزام المؤمن بأداء الزكاة هو دليل على استجابته لأمر الله وثقته بوعده بالخلف والزيادة. فكما أن الإيمان الصادق يظهر في الصلاة خاشعاً، يظهر في الزكاة معطاءً. وهي بهذا المفهوم تمنح المؤمن توازناً نفسياً؛ إذ تحرره من عبودية الطمع، وتجعل قلبه معلقاً بالله لا بالمال، موقناً أن البركة فيما ينفقه في سبيله، وأن الرزق الحقيقي هو ما يدخره لآخرته.