Zuhd am e tawadu'u mum ﷺ

Basata e jaŋngol mum ﷺ

Aisha رضي الله عنها wi'i: «Mbele waɗi waawi, ko ɓe ɓuri ɗonɓe Muhammad ﷺ alaa ndiyam konngi (ɓuuɓe) ɗiɗi sosde so tawtii kadi, so heen woni ɗum ngoodi» — [al-Bukhari wa Muslim]. E Anas رضي الله عنه wi'i: «Rasul Allah ﷺ alaa nyaami e gwaaɗe, tee alaa nyaami leɲol mawɗo mawnde so tawtii ɗum yimɓe» — [al-Bukhari].

Rasul Allah ﷺ alaa yi'i leŋngol puruɓe cittaade (leŋngol ndiyam puccuɗo) haa o yejjitii Alla — [al-Bukhari] e waɗtii Sahl ibn Saʿd رضي الله عنه
Aisha رضي الله عنها wi'i: «Wallahi, o alaa nyaami e leŋngol e ndiyam ɗiɗi e ñalawma» — [al-Tirmidhi]
O ﷺ jooɗi nafaandu mum ɓe hefti kaɗi, o waɗi ndikkaaɗe nalle mum e maɓɓe, o ɗaɓɓitii naange ngam dowle makko, o yoɓi ryaande — [Ahmad]
Sariiri mum ﷺ ɗoo woni ko ɓe adam (leñol) nde ɓe nappi e lewru daŋngal (laif nannal) — [al-Tirmidhi fi al-Shama'il]
O ﷺ alaa yi'i woni laawol maalla e ɓeen mawɗo ɗiɗi suusii: balgal mum, hawru mum e laanaade nde o waɗi sadaqa
O jooɗi e jam ɗiɓɓe mum nder suudu, o nafaaki waɗɗo dabbunde, o waɗi lanndirde e cuɓɓi suudu

Tawadu'u mum ﷺ e waɗi ɓe

O ﷺ woodi ɗuum ko mawɗo tawadu'u e laamu mum; o naata e ɓe gorgal e ɓe miskineen, o jooɗi e ɓe, o waɗa karɓi daneejo ɓe, o yiɗi e jooɗa e gorko gorko walla jom balɗe e ɓe waɗi cuɓal ngal. Kadi so o jooɗi nder darnde, alaa ko o waɗi faandu ɗaɗi e mum e ɓeen, alaa ɓe yiɗi e nder ɓeen kala so wonaa ko ɓe waɗi ima.

O ɗaɓɓitii karɓi daweejo jom mawɗo, jom dabbunde e jom ɗe njogi
O ɗaɓɓitii jooɗnde ngam ɓuri jom mayri, o naatanii kawtal jinnaaɗi e o karɓitii daneejo
O naata e hoore lewruji e yeyriiji ɗiɗi e cuɓal ɗe ɓe waɗi
O alaa heɗtii jibinaaɗo mum maɓɓe nder darndeejo mum
O waɗtii salam e gorko ndiyan ɗum e kaŋko yimɓe maɓɓe
O ɗaɓɓitii mettude balɗe e ko o yi'i, tee alaa ndaarata laaɓte mum so ɓe ndaarata ko ɓe

Karamu mum ﷺ

O ﷺ woodi ko ɗuum juulɗo e hoore mum; joomi juulɗe mum ɓuri ko so o waawataa e Ramadaan so Jibreel arii makko, joomi juulɗe mum ﷺ ɗee woni lanndu ngam kisal ndiyam — [muttafaq 'alayh]. Tee so o njiɗi e ndaaɗi ko ɓe naamnoo mo, o alaa wi'i: 'Alaa'. Kadi so ɓe waɗtii mo binndi maalla, o fowrii e waɗi say tuuma-no walaa hiɗa ɗoo tan before tiiɗi.

Joomi juulɗe ɓe — e joomi juulɗe ɓuri so wona e Ramadaan
Joodu makko ɓuri ko ar-riih al-mursala [muttafaqun 'alayhi] 'an Ibn Abbas رضي الله عنهما
So ɓe yewti mo, mo alaa wi'i 'laa'; so tawii o jogii o jaɓɓi, so tawii o jogiikee o waadi
O naatanii maal fow, o waɗi ɗum tun so wonaa ñalɗo