القسم الخامس: نظام الحياة الاجتماعية في الإسلام

Beşa Pênc: Sîstema Jiyana Civakî di Îslamê de

الباب الأول: اللباس والزينة والسكن

Babê Yekem: Cil û Zînet û Nîşîngeh

قال رسول الله ﷺ «لا تَتْرُكُوا النَّارَ فِي بُيُوتِكُمْ حِينَ تَنَامُونَ».

Rasûlê Xwedê ﷺ got: «Agirê li malên xwe dema ku hûn dixewin, ne bihêlin.»

قال رسول الله ﷺ «لا يَنْظُرُ اللهُ إِلَى مَنْ جَرَّ ثَوْبَهُ خُيَلاءَ».

Rasûlê Xwedê ﷺ got: «Xwedê temaşe nakê kesê ku cilê xwe bi kibirê dikêşe.»

قال رسول الله ﷺ «يَا عَائِشَةُ، أَشَدُّ النَّاسِ عَذَابًا عِنْدَ الله يَوْمَ الْقِيَامَةِ الَّذِينَ يُضَاهُونَ بِخَلْقِ الله».

Rasûlê Xwedê ﷺ got: «Ey Aişe, di Roja Qiyametê de, herî zêde yên ku azabê ji aliyê Xwedê dibînin, ew kes in ku hewl didin xwe wek xelqa Xwedê nîşan bidin.»

الباب الثاني: الطعام والشراب

Babê Duyem: Xwarin û Vexwarin

قال رسول الله ﷺ «اجْتَمِعُوا عَلَى طَعَامِكُمْ وَاذْكُرُوا اسْمَ اللهِ عَلَيْهِ يُبَارَكْ لَكُمْ فِيهِ».

Rasûlullah ﷺ got: «Li ser xwarina xwe bi hev re civîn û navê Xwedê li ser wê bêjin; dê ji we re bereket be.»

قال رسول الله ﷺ «بَيْتٌ لا تَمْرَ فِيهِ جِيَاعٌ أَهْلُهُ».

Rasûlullah ﷺ got: «Malekek ku xurma li navê wê tune ye, xwedîyên wê birçî ne.»

قال رسول الله ﷺ «غَطُّوا الإِنَاءَ، وأَوْكُوا السِّقَاءَ، وَأَغْلِقُوا الأَبْوَابَ، وَأَطْفِئُوا السِّرَاجَ، فَإِنَّ الشَّيْطَانَ لَا يَحُلُّ سِقَاءً، وَلَا يَفْتَحُ بَابًا، وَلَا يَكْشِفُ إِنَاءً، فَإِنْ لَمْ يَجِدْ أَحَدُكُمْ إِلَّا أَنْ يَعْرُضَ عَلَى إِنَائِهِ عُودًا وَيَذْكُرَ اسْمَ اللهِ فَلْيَفْعَلْ، فَإِنَّ الْفُوَيْسِقَةَ تُضْرِمُ عَلَى أَهْلِ الْبَيْتِ بَيْتَهُمْ».

Rasûlullah ﷺ got: «Kevekan bigerin, sîqayên avê biparêzin, deriyên bigirin û çirayê bêşewitandin. Çimkî şêytan sîqayek nakêşe, ne derîk veke û ne kevek vekêşe. Heke tu tiştek din neynî û tenê dikarî bi darêk li ser keveya xwe berdî û navê Xwedê bibêjî, ew bike; ji ber ku al-fuwaysiqah ser mala xelkê xwe agir dide.»

قال رسول الله ﷺ «مَا مَلأَ آدَمِيٌّ وِعَاءً شَرًّا مِنْ بَطْنِهِ بِحَسْبِ ابْنِ آدَمَ أُكُلاتٌ يُقِمْنَ صُلْبَهُ فَإِنْ كَانَ لا مَحَالَةَ، فَثُلُثٌ لِطَعَامِهِ، وَثُلُثٌ لِشَرَابِهِ، وَثُلُثٌ لِنَفَسِهِ».

Rasûlullah ﷺ got: «Hîç mirovek ne wî kevirê xwe tije bike wekî stûmakê wî; ji bo 'ibn Adam' hinek xwarinên kêm êdî kêm in ku şilê wî biparêzin. Heke neçar be, yek sêyem ji bo xwarinê, yek sêyem ji bo vexwarinê û yek sêyem ji bo nafase wî.»

قال رسول الله ﷺ «يَا عَائِشَةُ، أَكْرِمِي كَرِيمَكِ، فَإِنَّهَا مَا نَفَرَتْ عَنْ قَوْمٍ قَطُّ فَعَادَتْ إِلَيْهِمْ».

Rasûlullah ﷺ got: «Ey Aişe, kêrîma xwe bi rûmet bixe; çimkî ew qet ji gelêk kesan neçûye û paşê vegerîye wan.»

«نَهَى النَّبِيُّ ﷺ أَنْ يُتَنَفَّسَ فِي الإِنَاءِ، أَوْ يُنْفَخَ فِيهِ».

Nebî ﷺ nehat qebûl kirin ku kes di nava keve de nefes bidin an jî li wê nefesê xwe bike.

الباب الثالث: الصيد والذبائح والأضاحي

Babê Sêyem: Avaçî, Zebîh û Qurbanên

«نَهَى النَّبِيُّ ﷺ أَنْ يُقْتَلَ شَيْءٌ مِنَ الدَّوَابِ صَبْرًا».

«Peygamber ﷺ qedexe kir ku hîç heywanek ji bo 'sabr' were kuştin.»