Deemsaafi Haala Isaa ﷺ

Deemsa Isaa Kabajamaa ﷺ

Hind bin Abii Haalaa (RA) deemsa Isaa ﷺ ibsuun akkana jedhe: «Yeroo deemu, jabinaan deema, gara fuulduraatti xiqqoo dabaree deema, suuta deema, deemsi isaa bal'aa dha. Yeroo deemu, akka waan gaara irraa bu'uutti fakkaata, yeroo garagalu, guutummaa qaama isaatiin garagala.» Alii (RA) immoo akkana jedhe: «Yeroo deemu, akka waan gaara irraa bu'uutti gara fuulduraatti dabaree deema.» Abuu Hurayraa (RA) immoo akkana jedhe: «Nama deemsa isaatiin Ergamaa Rabbii ﷺ caalaa saffisaa ta'e takkaa hin argine. Akka waan lafti isaaf diriirfamtetti, nuti of dadhabsiifna, innis homaa hin dhiphatu.» — Tirmiziin Ash-Shamaa'il keessatti odeesse.

  • Akka waan gaara irraa bu'uutti — Deemsa nama ofitti amanaa, jabaa fi sodaatamaa
  • Gara fuulduraatti xiqqoo dabaree deema — Ofitti amanamummaa fi ulfina qabuun gara fuulduraatti xiqqoo dabaree deema
  • Deemsa bal'aa — Tarkaanfii bal'aa fi saffisaa
  • Suuta deema — Tasgabbii fi ulfinaan, boona malee
  • Lafti isaaf diriirfama — Abuu Hurayraa (RA) Tirmizii keessatti dubbate
  • Yeroo garagalu, guutummaa qaama isaatiin garagala — Fuula isaatiin qofa osoo hin taane, qaama isaatiin guutuun garagala

Haala Isaa ﷺ Teessumaafi Dhaabbii Keessatti

Yeroo ﷺ mana maree isaatti taa'u, yeroo baay'ee miila isaa wal qaxxaamursuun taa'a ture, yeroo tokko tokko immoo harka isaatiin jilba isaa qabata ture. Yeroo sahaabota isaa wajjin taa'u, gidduu isaa fi sahaabota isaa jidduutti addaan baasuun hin danda'amu ture; namni alagaa ta'e hanga gaafatuutti isa hin beeku ture. Yeroo mana maree isaa irraa ka'u, akkana jedha ture: «Subhaanaka Allahumma wa bihamdika, ashhadu an laa ilaaha illaa anta, astaghfiruka wa atuubu ilayk.» (Yaa Rabbii, ati qulqulluu dha, faaruun siif haa ta'u. Dhugaan ba'a, si malee dhugaan gabbaramaan hin jiru. Araarama si kadha, siif qalbii jijjiirradha.) Miila isaa diriirsee taa'ee takkaa hin argamu ture, yoo xiqqoo ta'e malee.

  • Yeroo baay'ee miila isaa wal qaxxaamursuun taa'a — Yeroo tokko tokko immoo jilba isaa qabata
  • Mana maree isaatti gidduu isaa fi sahaabota isaa jidduutti addaan hin baafamu — Namni alagaa ta'e isa hin beeku
  • Yeroo mana maree irraa ka'u akkana jedha ture: «Subhaanaka Allahumma wa bihamdika»
  • Guutummaa qaama isaatiin nama isa cinaa jiruutti garagala ture — Dadhabbiin akka isa hin dhageenye hin godhu