Allohga imon

Allohga imon oddiy nazariy g‘oya yoki aqliy nafislik emas, balki har bir inson qalbida chuqur joylashgan fitratdir. Inson, qancha shohvatlar yoki moddiy bandlik bilan o‘zini to‘sib qo‘yishga harakat qilmasin, sinov va qiyinchiliklar paytida yaratgichiga murojaat qilishga qaytadi; ichki aql shuni anglaydiki, bu olamning Rabbi bor va uning mavjudligi bevosita tasodifga asoslanib tushuntirib bo‘lmaydi.

Aql bizga shuni ko‘rsatadiki, bu chegaralangan olamdagi har bir narsa paydo bo‘lishi uchun yaratuvchiga muhtoj. Insonning urug‘dan to‘liq inson bo‘lib yetilishi, koinotning nozik va muntazam tartibi hamda narsalar o‘rtasidagi bog‘liqliklar — bularning barchasi bu mavjudlik ortida Biluvchi va Dono bir Zot turganini isbotlaydi. Sog‘lom aql modda o‘z-o‘zidan yaratilgan yoki tasodif orqali bunday mukammal tizim paydo bo‘lganini tasavvur qilishdan ojizdir.

Allohni tanish uning koinotdagi va Qurʼondagi oyatlariga nazar solish orqali keladi; bu oyatlar fitra va aqlga birdek murojaat qiladi. Mo‘min Allohni olamning Yaratgichi va Egasi deb anglagach, Unga ibodatda yagona deb eʼtiqod qiladi, Uni hech kim bilan sherik qilmaydi va faqat Udan foyda so‘raydi yoki zarar olib tashlashni kutadi. Bu yo‘lda u payg‘ambarlarning yo‘lidan ilhom oladi, ular qalblarini va amallarini faqat Allohga bag‘ishlagan edilar.

Chin dildan imon mo‘minning amali va xulqida namoyon bo‘ladi; u faqat qalbdagi eʼtiqod bilan cheklanmaydi, balki Allohning amrlariga itoatda ko‘zga tashlanadi. Allohni sevish va Udan qo‘rqish — ibodatning ruhidir; ular mo‘min hayotini foydali amallardan iborat uzluksiz zanjirga aylantiradi. Oddiy kundalik ishlar samimiy niyat va ixlos bilan qilinsa, mo‘min ularni Allohning roziligini izlash maqsadida amalga oshirilgan ibodatga aylantiradi va shunday yashash bilan Payg‘ambar Muhammad ﷺning ko‘rsatmalariga rioya qiladi.

الإيمان بالله ليس مجرد فكرة نظرية أو ترفاً عقلياً، بل هو فطرة راسخة في أعماق كل إنسان. إن النفس البشرية، مهما حاول المرء حجبها بالشهوات أو غطّاها بالانشغال بالماديات، تعود عند الشدائد والأخطار لتنادي خالقها وتلجأ إليه، مدركةً بعقلها الباطن أن لهذا الكون رباً قديراً، وأن وجودها لا يمكن أن يكون مصادفة محضة بلا صانع.

يعلمنا العقل أن كل شيء في هذا الكون المحدود يحتاج إلى مُوجد، فالتفكر في عظمة خلق الإنسان من نطفة إلى إنسان متكامل، والنظام الدقيق الذي يسير عليه الكون، والروابط بين الأشياء؛ كل ذلك يقطع بأن وراء هذا الوجود إلهاً عليماً حكيماً. إن العقل السليم يقف عاجزاً عن تصور أن المادة خلقت نفسها أو أن المصادفة أوجدت هذا النظام البديع.

إن معرفة الله تأتي من خلال التأمل في آياته الكونية والقرآنية التي تخاطب الفطرة والعقل معاً. فعندما يدرك المسلم أن الله هو الخالق والمالك لهذا الكون، فإنه يوحده في ألوهيته، لا يشرك معه أحداً في عبادته، ولا يطلب النفع أو دفع الضر إلا منه، متأسياً في ذلك بمسيرة الأنبياء عليهم السلام الذين وجهوا قلوبهم وأعمالهم لله وحده.

يظهر الإيمان الصادق في عمل المؤمن وسلوكه، فهو لا يقتصر على العقيدة القلبية، بل يتجلى في الطاعة والامتثال لأوامر الله. إن حب الله وخوفه هما روح العبادة التي تحول حياة المؤمن إلى سلسلة متصلة من الأعمال النافعة، حيث يتحول العمل اليومي العادي بصدق النية والإخلاص إلى عبادة يبتغي بها المؤمن وجه ربه، متبعاً في ذلك ما جاء به النبي محمد ﷺ.