القسم الثالث: نظام الأسرة أو (الأحوال الشخصية)

درېیمه برخه: د کورنۍ نظام یا (شخصي حالتونه)

الباب الأول: النكاح والطلاق والعدة والرضاع وما يتعلق بها

لومړی باب: واده، طلاق، د عدت موده، رضاع او ورسره تړاو لرونکي مسایل

قال رسول الله ﷺ «إِذَا أَتَاكُمْ مَنْ تَرْضَوْنَ خُلُقَهُ وَدِينَهُ فَزَوِّجُوهُ، إِنْ لَا تَفْعَلُوا تَكُنْ فِتْنَةٌ فِي الأَرْضِ وَفَسَادٌ عَرِيضٌ».

رسول الله ﷺ وويل: که تاسو ته داسې څوک راشي چې تاسو د هغه اخلاق او دين خوښوئ، نو ورسره ودونه وکړئ؛ که دا ونکړئ، نو په ځمکه کې به فتنه او پراخ فساد وي.

قال رسول الله ﷺ «أَكْمَلُ الْمُؤْمِنِينَ إِيمَانًا أَحْسَنُهُمْ خُلُقًا وَخِيَارُكُمْ خِيَارُكُمْ لِنِسَائِهِ».

رسول الله ﷺ وويل: تر ټولو بشپړ مؤمن په ايمان کې هغه دی چې غوره اخلاق ولري؛ او ستاسو غوره کسان هغه دي چې خپلو ښځو ته غوره وي.

قال رسول الله ﷺ «إِنَّ الْوَلَدَ مَبْخَلَةٌ مَجْبَنَةٌ، مَجْهَلَةٌ، مَحْزَنَةٌ».

رسول الله ﷺ وويل: اولاد بخلجن، وېرېدونکی، ناپوه او د خپګان سبب دی.

قال رسول الله ﷺ «كُلُّكُمْ رَاعٍ وَمَسْؤُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ، فَالإِمَامُ رَاعٍ وَمَسْؤُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ، وَالرَّجُلُ فِي أَهْلِهِ رَاعٍ وَهُوَ مَسْؤُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ، وَالمَرْأَةُ فِي بَيْتِ زَوْجِهَا رَاعِيَةٌ وَهِيَ مَسْؤُولَةٌ عَنْ رَعِيَّتِهَا، وَالخَادِمُ فِي مَالِ سَيِّدِهِ رَاعٍ وَهُوَ مَسْؤُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ، وَالرَّجُلُ فِي مَالِ أَبِيهِ رَاعٍ وَمَسْؤُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ، فَكُلُّكُمْ رَاعٍ وَكُلُّكُمْ مَسْؤُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ».

رسول الله ﷺ وويل: تاسې ټول سرپرستان ياست او د خپلو تر سره کړو چارو په اړه مسؤل يئ: امام سرپرست او مسؤل دی، سړی د خپلې کورنۍ په اړه سرپرست او مسؤل دی، ښځه د خپل مېړه په کور کې سرپرسته او مسؤله ده، خادم د خپل مالک په مال کې سرپرست او مسؤل دی، سړی د خپل پلار د مال په اړه سرپرست او مسؤل دی؛ نو تاسې ټول سرپرستان ياست او ټول به د خپلو سرپرستيو په اړه مسؤل يئ.

قال رسول الله ﷺ «لَا يَخْلُوَنَّ رَجُلٌ بِامْرَأَةٍ إِلَّا وَمَعَهَا ذُو مَحْرَمٍ».

رسول الله ﷺ وويل: يو سړی دې له ښځې سره يواځې پاتې نشي، پرته له دې چې ورسره د هغې محرم وي.

قال رسول الله ﷺ «لا يَدْخُلْ هَؤُلَاءِ عَلَيْكُمْ».

رسول الله ﷺ وويل: دغه کسان دې پر تاسو داخل نه شي.

قال رسول الله ﷺ «مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَاليَوْمِ الآخِرِ فَإِذَا شَهِدَ أَمْرًا فَلْيَتَكَلَّمْ بِخَيْرٍ أَوْ لِيَسْكُتْ، وَاسْتَوْصُوا بِالنِّسَاءِ، فَإِنَّ الْمَرْأَةَ خُلِقَتْ مِنْ ضِلَعٍ، وَإِنَّ أَعْوَجَ شَيْءٍ فِي الضِّلَعِ أَعْلَاهُ، إِنْ ذَهَبْتَ تُقِيمُهُ كَسَرْتَهُ، وَإِنْ تَرَكْتَهُ لَمْ يَزَلْ أَعْوَجَ، اسْتَوْصُوا بِالنِّسَاءِ خَيْرًا».

رسول الله ﷺ وويل: څوک چې په الله او د قيامت په ورځ ايمان لري، کله چې څه وويني نو بايد په نېکۍ خبرې وکړي يا چوپ شي؛ او له ښځو سره په نېکي چلند وکړئ. ښځه له يوې ضلعې (هډوکي) څخه پيدا شوې ده، او تر ټولو کږه برخه په هغې ضلعي کې پورته برخه ده؛ که ته کوښښ وکړې چې هغه سمه کړې نو مات به يې کړې، او که يې پرېږدې نو تل به کږه پاتې شي. نو له ښځو سره په نېکۍ وصيت وکړئ.

قال رسول الله ﷺ «نَعَمْ صِلي أُمَّكِ».

رسول الله ﷺ وويل: هو، د خپلې مور لپاره دعا وکړه.

الباب الثاني: المواريث والوصايا والهبة

دویم باب: میراثونه، وصیتونه او هبه

قال رسول الله ﷺ «اتَّقُوا اللهَ وَاعْدِلُوا فِي أَوْلادِكُمْ».

د رسول الله ﷺ فرمایل: «د الله څخه ووېرېږئ او په خپلو اولادونو کې عادل اوسئ».