په فرښتو ايمان
مسلمان په فرښتو ايمان لري؛ فرښتې د خدای له مخلوقاتو دي چې د مطلق اطاعت او بېوقفې عبادت لپاره ټاکل شوي دي. دوی روڼ او د رڼا مخلوقان دي او په خپل اصلي شکل کې د انسانانو لپاره نادیده دي، خو خدای هغوی ته دا توان ورکړی چې په اړتیا کې په مادّي بڼو بدل شي، لکه څنګه چې د پېغمبرانو په لېدنه کې پېښه شوې ده. د دوی دندې بېلابېلې دي: د خدای حکمونه عملي کول، وحی رسول، د کاینات چارو سمبالول، د خلکو اعمال ثبتول، او مؤمنان ساتل او ټینګول.
جنات بل مخلوق دی چې خدای یې له اور څخه پیدا کړ؛ هغوی هم مکلف دي او لکه انسانان محاسبه کېږي، او په مؤمنان صالح او سرغړونکو متمېزېږي. موږ دوی په اصلې بڼه نه وینو، خو هغوی موږ ویني، ځکه د دوی د ادراک توپیر تشریح کوي. دوی د غیب علم نه لري، ژوند یې د خدای د کایناتي قوانینو تابع دی، او د خدای له اذن پرته نه زیان رسولی شي او نه ګټه ورکولی شي.
شیطانان د جناتو کافرې ډلې دي چې ابلیس په مشرۍ د انسانانو پر ضد او د فریب په لارې کې حرکت کوي. د دوی توان یوازې په وسوسه او شر ته ښایست ورکولو پورې محدود دی، دوی پر خلکو جبرې واک نه لري. هغه مؤمن چې د خدای یاد ساتي او پر حکم یې استقامت کوي، د دوی د فریبونو په وړاندې په پناه کې وي؛ خو څوک چې خپل هوا ته تابع شي او له خپل رب څخه غافل شي، په هغوی دښمنیو کې راګیرېږي.
په فرښتو او جناتو باور او په دې غيبي نړۍ کې د یقین لرل د مؤمن په زړه کې د خدای تعظيم رامنځته کوي. کله چې انسان پوهېږي چې فرښتې د هغه کړنې څاري او خبرې یې ثبتوي، نو دا یې هڅوي چې په پټه او ښکاره کې د خدای مراقبت وکړي، له وسوسو د شیطان څخه ځان په پناه کې وساتي، او دا اخلاقي ځواک پیاوړی کوي تر څو د الله په رضا اطاعت ته مخه وکړي او د ګناهونو څخه ډډه وکړي په هيله د خدای د ثواب او رحمت.
يؤمن المسلم بالملائكة كخلق من خلق الله، اصطفاهم للطاعة المطلقة والتسبيح الدائم. هم كائنات نورانية غير مرئية للبشر في هيئتها الأصلية، لكن الله منحهم القدرة على التشكل بأشكال مادية عند الحاجة، كما حدث في زيارتهم للأنبياء. وظيفتهم تتنوع بين تنفيذ أوامر الله، وحمل الوحي، وتدبير شؤون الكون، وتسجيل أعمال العباد، وحماية المؤمنين وتثبيتهم.
أما الجن، فهم خلق آخر أوجده الله من نار، وهم مكلفون ومحاسبون تماماً كالبشر، ينقسمون إلى مؤمنين صالحين وعصاة متمردين. نحن لا نراهم في صورتهم الأصلية، لكنهم يروننا، مما يفسر التفاوت في إدراك وجودهم. وهم لا يعلمون الغيب، وحياتهم تخضع لسنن الله في الكون، ولا يملكون ضراً ولا نفعاً إلا بإذنه تعالى.
الشياطين هم كفار الجن، يقودهم إبليس في معاداة البشر وسلوك طريق الإغواء. إن قدرتهم تقتصر على الوسوسة وتزيين الشر، ولا يملكون سلطاناً قسرياً على العباد. فالمؤمن الذي يتمسك بذكر الله ويستقيم على أمره، يكون في حصن من مكائدهم، بينما يسقط في حبائلهم من يتبع هواه ويغفل عن ربه.
تثمر عقيدة الإيمان بالملائكة والجن واليقين بوجود هذا العالم الغيبي تعظيماً لله في قلب المؤمن. حين يعلم الإنسان أن هناك ملائكة ترقب أفعاله وتكتب أقواله، يدفعه ذلك إلى مراقبة الله في سره وعلنه، والاستعاذة من وساوس الشيطان، مما يقوي الجانب الأخلاقي ويدفع نحو الطاعة وتجنب المعاصي رجاءً في ثواب الله ورحمته.