القسم الثاني: أحكام العبادات

Chikamu Chechipiri: Mitemo yeIbadah

الباب الأول: الطهارة

Chitsauko Chekutanga: Taharah

قال رسول الله ﷺ «لَا تُزْرِمُوهُ.. دَعُوهُ» قاله ﷺ للصحابة بشأن أعرابي بال في ناحية المسجد ثم دعاه وقال له «إِنَّ هَذِهِ الْمَسَاجِدَ لَا تَصْلُحُ لِشَيْءٍ مِنْ هَذَا الْبَوْلِ وَلَا الْقَذَرِ، إِنَّمَا هِيَ لِذِكْرِ اللهِ عَزَّ وَجَلَّ، وَالصَّلَاةِ وَقِرَاءَةِ الْقُرْآنِ».

Mutumwa waAllah ﷺ akati: «Musamumise... muregei.» Akataura izvi ﷺ kuMasahaba pamusoro pemurume wekumaruwa akazviitira weti kune rimwe divi reMosque. Zvino akamudana akati kwaari: «Zvirokwazvo, maMosque aya haana kukodzera chero weti kana tsvina. Anongova ekurumbidza Allah, Wemasimbaose, nekuita Swalah (minamato) nekuverenga Qur'an.»

الباب الثاني: الصلاة والمساجد

Chitsauko Chechipiri: Munamato neMamosque

«مَنْ تَطَهَّرَ فِي بَيْتِهِ ثُمَّ مَشَى إِلَى بَيْتٍ مِنْ بُيُوتِ الله لِيَقْضِيَ فَرِيضَةً مِنْ فَرَائِضِ الله كَانَتْ خَطْوَتَاهُ إِحْدَاهُمَا تَحُطُّ خَطِيئَةً وَالأُخْرَى تَرْفَعُ دَرَجَةً».

«Uyo anozvichenesa pamba pake, obva afamba achienda kune imwe yedzimba dzaAllah (mosque) kunoita chimwe chezvisungo zvaAllah (munamato), matanho ake maviri, rimwe richadzima chivi uye rimwe richasimudza chinzvimbo chake.»

الباب الثالث: الزكاة والصدقات

Chitsauko Chechitatu: Zakat neSadaqa

قال رسول الله ﷺ «تَبَسُّمُكَ فِي وَجْهِ أَخِيكَ لَكَ صَدَقَةٌ، وَأَمْرُكَ بِالْمَعْرُوفِ وَنَهْيُكَ عَنِ الْمُنْكَرِ صَدَقَةٌ، وَإِرْشَادُكَ الرَّجُلَ فِي أَرْضِ الضَّلَالِ لَكَ صَدَقَةٌ، وَإِمَاطَتُكَ الْحَجَرَ وَالشَّوْكَةَ وَالْعَظْمَ عَنِ الطَّرِيقِ لَكَ صَدَقَةٌ، وَإِفْرَاغُكَ مِنْ دَلْوِكَ فِي دَلْوِ أَخِيكَ لَكَ صَدَقَةٌ».

Muhammad ﷺ akati: «Kunyemwerera kwako kumeso kwemukoma wako isadaqa kwauri, uye kuraira kwako zvakanaka nekudzivisa zvakaipa isadaqa, uye kutungamirira kwako munhu munyika yekurasika isadaqa kwauri, uye kubvisa kwako dombo, munzwa, kana pfupa munzira isadaqa kwauri, uye kudururira kwako kubva mugaba rako remvura mugaba remukoma wako isadaqa kwauri.»

قال رسول الله ﷺ «أَنْفِقِي وَلا تُحْصِي فَيُحْصِي اللهُ عَلَيْكِ، ولَا تُوعِي فَيُوعِي اللهُ عَلَيْكِ».

Muhammad ﷺ akati: «Pedza (chipo chako) usina kuverenga, kuti Allah vasakuverengerewo, uye usachengetedze (zvinhu zvako), kuti Allah vasachengetedzewo (zvinhu zvako kubva kwauri).»

قال رسول الله ﷺ «مَنْ سَأَلَ النَّاسَ أَمْوَالَهُمْ تَكَثُّرًا فَإِنَّمَا يَسْأَلُ جَمْرًا فَلْيَسْتَقِلَّ أَوْ لِيَسْتَكْثِرْ».

Muhammad ﷺ akati: «Ani nani anokumbira vanhu mari yavo kuti awane zvakawanda, anenge achikumbira marasha anopisa, saka ngaatore zvishoma kana zvakawanda (zvemarasha anopisa).»

الباب الرابع: الحج والعمرة والزيارة

Chitsauko Chechina: Hajj, Umrah neKushanyira

قال رسول الله ﷺ في خطبة الوداع: «يَا أَيُّهَا النَّاسُ أَيُّ يَوْمٍ هَذَا قَالُوا: يَوْمٌ حَرَامٌ، قَالَ (فَأَيُّ بَلَدٍ هَذَا) قَالُوا بَلَدٌ حَرَامٌ قَالَ (فَأَيُّ شَهْرٍ هَذَا) قَالُوا شَهْرٌ حَرَامٌ قَالَ (فَإِنَّ دِمَاءَكُمْ وَأَمْوَالَكُمْ وَأَعْرَاضَكُمْ عَلَيْكُمْ حَرَامٌ، كَحُرْمَةِ يَوْمِكُمْ هَذَا، فِي بَلَدِكُمْ هَذَا، فِي شَهْرِكُمْ هَذَا، اللَّهُمَّ هَلْ بَلَّغْتُ، اللَّهُمَّ هَلْ بَلَّغْتُ، فَلْيُبَلِّغِ الشَّاهِدُ الْغَائِبَ، لَا تَرْجِعُوا بَعْدِي كُفَّارًا يَضْرِبُ بَعْضُكُمْ رِقَابَ بَعْضٍ».

Mutumwa wa Allah ﷺ akati muKhutbah yeKupedzisira: «Imi vanhu, zuva ripi iri?» Vakati: «Zuva dzvene.» Akati: «Uye guta ripi iri?» Vakati: «Guta dzvene.» Akati: «Uye mwedzi upi uyu?» Vakati: «Mwedzi dzvene.» Akati: «Zvirokwazvo, ropa renyu, pfuma yenyu, uye rukudzo rwenyu zvakarambidzwa kwamuri, sezvakadzika midzi kutsvenesa kwezuva renyu rino, muguta renyu rino, mumwedzi wenyu uno. Allah, ndasvitsa here? Allah, ndasvitsa here? Saka uyo aripo ngaasvitse kune asipo. Musadzokere mushure mangu muchiva vasingatendi, muchicheka misoro yevamwe.»

الباب الخامس: الجنائز والوفاة والقبور

Chitsauko Chechishanu: Mariro, Rufu neMakuva

قال رسول الله ﷺ «اذْكُرُوا مَحَاسِنَ مَوْتَاكُمْ وَكُفُّوا عَنْ مَسَاوِيهِمْ».

Mutumwa waAllah ﷺ akati: «Taurai zvakanaka zvevakafa venyu, uye regai kutaura zvakaipa zvavo.»

قال رسول الله ﷺ «(السَّلَامُ عَلَيْكُمْ دَارَ قَوْمٍ مُؤْمِنِينَ، وَإِنَّا إِنْ شَاءَ اللهُ بِكُمْ لَاحِقُونَ، وَدِدْتُ أَنَّا قَدْ رَأَيْنَا إِخْوَانَنَا)» قَالُوا: أَوَلَسْنَا إِخْوَانَكَ؟ قَالَ: «بَلْ أَنْتُمْ أَصْحَابِي، وَإِخْوَانُنَا الَّذِينَ لَمْ يَأْتُوا بَعْدُ» فَقَالُوا كَيْفَ تَعْرِفُ مَنْ لَمْ يَأْتِ بَعْدُ مِنْ أُمَّتِكَ؟ فَقَالَ: «أَرَأَيْتَ لَوْ أَنَّ رَجُلًا لَهُ خَيْلٌ غُرٌّ مُحَجَّلَةٌ بَيْنَ ظَهْرَيْ خَيْلٍ دُهْمٍ بُهْمٍ أَلَا يَعْرِفُ خَيْلَهُ؟) قَالُوا: بَلَى، قَالَ: (فَإِنَّهُمْ يَأْتُونَ غُرًّا مُحَجَّلِينَ مِنَ الْوُضُوءِ، وَأَنَا فَرَطُهُمْ عَلَى الْحَوْضِ، أَلَا لَيُذَادَنَّ رِجَالٌ عَنْ حَوْضِي كَمَا يُذَادُ الْبَعِيرُ الضَّالُّ، أُنَادِيهِمْ أَلَا هَلُمَّ فَيُقَالُ: إِنَّهُمْ قَدْ بَدَّلُوا بَعْدَكَ فَأَقُولُ: سُحْقًا سُحْقًا)».

Mutumwa waAllah ﷺ akati: «Rugare ngaruve nemi, imba yevanhu vakatenda, uye isu, kana Allah vachida, tichabatana nemi. Ndinoshuvira dai taona hama dzedu.» Vakati: «Hatisiri hama dzenyu here?» Akati: «Asi imi muri Sahaba (shamwari) dzangu, uye hama dzedu ndivo vasati vauya.» Vakati: «Muchaziva sei avo vasati vauya kubva muUmmah (nharaunda) yenyu?» Akati: «Munoona here, kana murume aine mabhiza ane zviso zvichena nemakumbo machena pakati pemabhiza matema, haazivi mabhiza ake here?» Vakati: «Hongu.» Akati: «Zvirokwazvo, vachauya vaine zviso zvichena nemakumbo machena kubva kuWudhu (kushambidza). Uye ini ndichavapfuura kuHaudh (Dhamu). Zvirokwazvo, varume vachadzingwa kubva kuHaudh yangu sezvinodzingwa ngamera yakarasika. Ndichavadaidza kuti: 'Uyai!' Asi zvichanzi: 'Vakachinja mushure menyu.' Ipapo ndichati: 'Kure, kure navo!'»

قال رسول الله ﷺ «لا تسبوا الأموات، فتؤذوا الأحياء».

Mutumwa waAllah ﷺ akati: «Musatuka vakafa, nokuti munokuvadza vapenyu.»

قال رسول الله ﷺ «لَا يَتَمَنَّيَنَّ أَحَدٌ مِنْكُمُ الْمَوْتَ إِمَّا مُحْسِنًا فَلَعَلَّهُ أَنْ يَزْدَادَ خَيْرًا، وَإِمَّا مُسِيئًا فَلَعَلَّهُ أَنْ يَسْتَعْتِبَ».

Mutumwa waAllah ﷺ akati: «Hapana mumwe wenyu anofanira kushuvira rufu. Kana ari munhu anoita zvakanaka, zvimwe achawedzera zvakanaka, uye kana ari munhu anoita zvakaipa, zvimwe achakwanisa kukumbira ruregerero.»

قال رسول الله ﷺ «مَا مِنْ مُسْلِمَيْنِ يَتَوَفَّى لَهُمَا ثَلَاثَةٌ مِنَ الْوَلَدِ لَمْ يَبْلُغُوا الْحِنْثَ إِلَّا أَدْخَلَهُمُ الله الجَنَّةَ بِفَضْلِ رَحْمَةِ الله إِيَّاهُمْ».

Mutumwa waAllah ﷺ akati: «Hapana vaMuslim vaviri vanofirwa nevana vatatu vasati vasvika zera rekuzvidavirira (vasati vakura), kunze kwekunge Allah vavaisa muJannah (Paradhiso) nekuda kwenyasha dzeTsitsi dzavo kwavari.»

قال رسول الله ﷺ «مَنْ عَادَ مَرِيضًا لَمْ يَزَلْ فِي خُرْفَةِ الجَنَّةِ حَتَّى يَرْجِعَ».

Mutumwa waAllah ﷺ akati: «Ani nani anoshanyira murwere, anoramba ari mumunda weJannah (Paradhiso) kusvikira adzoka.»

قال رسول الله ﷺ «يَقُولُ اللهُ تَعَالَى: مَا لِعَبْدِي الْمُؤْمِنِ عِنْدِي جَزَاءٌ إِذَا قَبَضْتُ صَفِيَّهُ مِنْ أَهْلِ الدُّنْيَا ثُمَّ احْتَسَبَهُ إِلَّا الْجَنَّةُ».

Mutumwa waAllah ﷺ akati: «Allah Samasimba vanoti: Hapana mubairo kune muranda wangu akatenda kwandiri kana ndikatora mudiwa wake kubva pavanhu vepanyika, uye iye akatsungirira (achitarisira mubairo kubva kuna Allah), kunze kweJannah (Paradhiso).»