Geeridiisa ﷺ iyo safarkiisii
Xanuunkiisii ugu dambeeyey ﷺ
Xanuunka Nebi ﷺ wuxuu bilaabmay dhammaadkii bisha Safer sanadkii kow iyo tobnaad ee Hijra. Intii uu xanuunsanaa wuxuu ﷺ yiri: «Yaa عائشة، ما أزال أجد ألم الطعام الذي أكلتُه بخيبر، فهذا أوان انقطاع أبهري من ذلك السُّم». Wuxuu markii hore dadka u hogaamin jiray salaadda, ilaa ay ku adkaatay Abuu Bakr الصديق رضي الله عنه inuu sii hoggaamiyo salaadda dadka.
- Xanuunku wuxuu bilaabmay dhamaadkii Safer sanadkii 11 هـ
- Wuxuu ﷺ xanuunkiisa ku yareyn jiray isagoo biyo madaxa saaran
- Markii masuuliyadda tarida salaadda ay culeys noqotay ayuu amray Abuu Bakr الصديق inuu dadka u taro
Xilliyadiisii ugu dambeysay ﷺ
Rasūlullāh ﷺ wuxuu geeriyooday Isniin, 12 Rabi' al-Awwal sanadkii 11 Hijri, isagoo ku sugnaa gacanta xaaskiisa عائشة رضي الله عنها. Eraygii ugu dambeeyey ﷺ isagoo gacantiisa samada kor u taagaya wuxuu ku celceliyey saddex jeer: «اللهم الرفيق الأعلى»، ka dibna gacantiisii ayay hoos u dhacday oo naftiisa paak ahayd ayaa u noqotay Rabbigiisii.
- Wuxuu geeriyooday Isniin 12 Rabi' al-Awwal sanadkii 11 هـ
- Da'diisii ﷺ markii uu dhintay: 63 sano sida ugu saxsan
- Wuxuu ﷺ ku geeriyooday guriga عائشة رضي الله عنها iyada hortiisa
- Ereyadiisii ugu dambeeyey: «Illaahayow, Saaxiibka Ugu Sareeya»
- Intii uu xanuunsanaa wuxuu badanaa odhan jiray: «لعن الله اليهود والنصارى اتخذوا قبور أنبيائهم مساجد» — (Ilaahay ha laayo Yuhuudda iyo Masiixiyiinta; waxay qabridii nebiyadood ka dhigeen masaajid).
Salaadda iyo aaskiisa ﷺ
Salaad loogu tukaday Nabi ﷺ ma jirin imaam guud oo dadka isu hayey; dadka ayaa kooxo kooxo ku soo gelayey waxayna mid mid u tukayeen. Waxaa la aasay ﷺ meesha lagu qabtay—qolka عائشة رضي الله عنها—wuxuuna ﷺ yiri: «ما قُبض نبي إلا دُفن حيث قُبض» (Nabi aan lagu qabin looma aasin meel kale, waxaa la aasiyaa meesha lagu qabto).
- Waxaa la aasay ﷺ gudaha qolka عائشة halkaas oo lagu qabtay
- Waxaa loo tukaday isaga koox koox iyada oo aan imaam la haysan — ragga ka hor, ka dibna haweenka, ka dibna caruurta
- Diyaarintiisa waxaa qaaday Ali ibn Abi Talib, Al-Abbas iyo Suhayb رضي الله عنهم
- Kan ugu murugga badnaa wuxuu ahaa Abuu Bakr الصديق, wuxuuna yiri: «بأبي أنتَ وأمي يا رسول الله» (Aabbahay iyo hooyaday ayaan kuu huri lahaa, yaa Rasuulullāh).