Pygamberimiziň ﷺ fiziki häsiýetleri
Pygamberimiziň ﷺ umumy häsiýetleri — Hind ibn Abi Halanyň (Allah ondan razy bolsun) hadysy
Hind ibn Abi Hala (Allah ondan razy bolsun) — ol gowy suratlandyryjy bolupdyr — Tirmiziniň Şemaýyl kitabynda hasen senedi bilen şeýle diýipdir: «Allah Resuly ﷺ beýik we hormatlydy. Onuň ýüzi doly Aý gijesindäki ýaly ýalpyldaýardy. Ol orta boýludan uzynrak, ýöne gaty uzundan gysgarakdy. Uly kelleli, saçy tolkunlydy. Eger saçy iki bölege bölünse, ol ony bölýärdi, ýogsa-da saçy gulagynyň ýumşak ýerinden geçmeýärdi. Reňki ak, ýagtydy. Giň maňlaýlydy. Gaşlary inçejik we uzyn bolup, birleşmeýärdi. Olaryň arasynda gaharlananda çykýan damar bardy. Burny beýik we owadandy, üstünde nur bardy, ony gowy synlamadyk adam burny ýasy diýip pikir ederdi. Sakgaly gürdi. Ýaňaklary ýumşakdy. Agzy giňdi. Dişleri ak we arasynda azajyk boşluk bardy. Döşüniň we göbegiň arasynda inçe tüý zolagy bardy. Onuň boýny kümüş ýaly arassa, heýkeliň boýny ýalydy.»
- Beýik we hormatly — ruhlarda we kalplarda abraýly, hormatly
- Onuň ýüzi doly Aý gijesindäki ýaly ýalpyldaýardy — nurda we gözellikde
- Orta boýludan uzynrak, gaty uzundan gysgarak — mübärek, orta boýly
- Tolkunly saç — ne gaty ýumşak, ne-de gaty gür, ortara tolkunly
- Reňki ak, ýagty — ýagty gyzyl öwüşginli ak
- Burny beýik we owadan — onuň mübärek burnunda beýiklik we gözellik bardy
- Gür sakgal — doly, gür, tegelek däl
- Giň agyz — mübärek agzy giňdi, giňligi bolsa çeper sözleýiş we düşündiriş alamaty
- Ak dişli, arasynda azajyk boşluk bar — dişleri ak, arasynda azajyk boşluk bar
- Inçe tüý zolagy — döşüniň we göbegiň arasynda inçe tüý zolagy
Hind ibn Abi Halanyň (Allah ondan razy bolsun) mübärek bedeni beýan etmeginiň dowamy
Hind (Allah ondan razy bolsun) şeýle diýipdir: «Bedeni sazlaşykly, doly we berkdi. Gursagy we garny deňdi. Giň döşli, egniniň arasy giňdi. Bogunlary ulydy. Üstündäki eşigi aýrylanda nur saçýardy. Döşüniň ortasyndan göbegine çenli inçe çyzyk ýaly tüý zolagy bardy. Ondan başga döşleri we garny tüýsüzdi. Elleri, egniniň ýokarsy we döşüniň ýokarsy tüýsüzdi. Bilekleri uzyn, aýasy giňdi. Elleri we aýaklary etli, ýöne gaba däl. Goşarlary sazlaşyklydy. Aýak dabanlary çukurlydy. Aýaklary tekizdi, suw olardan akyp gitmeýärdi.»
- Giň döşli — mübärek döşleri giň, rehimdarlygy we sabyrlylygy giň
- Egniniň arasy giň — mübärek egniniň arasy uly
- Üstündäki eşigi aýrylanda nur saçýardy — bedeni açylanda ýagty nur saçýardy
- Aýak dabanlary çukurly — mübärek aýak dabany çukurly (aýak dabanynyň içi çukurly)
- Aýaklary tekiz — aýagynyň ortasynda beýiklik ýokdy, suw olardan akyp gitýärdi
- Elleri etli — etli, doly, ýöne gaba däl
Aly ibn Abi Talibyň (Allah ondan razy bolsun) beýany
Aly ibn Abi Talyp (Allah ondan razy bolsun) şeýle diýipdir: «Ol ﷺ gaty uzyn hem däldi, gysga hem däldi, halkyň arasynda orta boýludy. Saçy gaty gür hem däldi, gaty ýumşak hem däldi. Saçy tolkunlydy. Ol gaty semiz hem däldi, gaty hor hem däldi, ýüzünde tegelek şekil bardy. Reňki ak, gyzyl öwüşginli. Gözleri gara, kirpikleri uzyn. Bogunlary we egniniň ýokarsy ulydy. Tüýsüzdi, ýöne döşüniň we göbegiň arasynda inçe tüý zolagy bardy. Elleri we aýaklary etlidi. Ýöräninde, aşak inýän ýaly ynamly we agras ýöreýärdi. Öwrülende, bütin bedeni bilen öwrülýärdi. Iki egniniň arasynda pygamberlik möhüri bardy — ol pygamberleriň soňkusydy.» — Tirmizi Şemaýyl kitabynda rowaýat edipdir.
- Halkyň arasynda orta boýly — ne uzyn, ne-de gysga, orta boýly
- Tolkunly saç — owadan tolkunly, ne gür, ne-de ýumşak
- Ýüzünde inçelýän tegelek şekil — ne uzyn, ne-de doly tegelek
- Reňki ak, gyzyl öwüşginli — güller ýaly açyk ak we ýeňil gyzyl öwüşginli
- Gözleri gara — gözleriniň göreji gaty gara
- Kirpikleri uzyn — mübärek göz gabaklarynyň kirpikleri uzyn
- Ýöräninde, aşak inýän ýaly ynamly ýöreýärdi — ynamly we agras görnüş
Umm Ma'bad al-Huzaiýýanyň (Allah ondan razy bolsun) beýany
Pygamber ﷺ Hijret ýolunda Umm Ma'bad (Allah ondan razy bolsun) çadyrynyň ýanyndan geçipdir. Abu Ma'bad ondan Pygamberiň ﷺ häsiýetlerini soranda, ol şeýle diýipdir: «Men bir adamy gördüm, ol arassa we nurana görnüşliydi ❋ ýüzi ýagtydy ❋ bedeni owadandy ❋ ony semizlik aýyplamaýardy ❋ ony horluk peseltmeýärdi ❋ owadan we sazlaşyklydy ❋ gözlerinde gara reňk bardy ❋ kirpiklerinde uzynlyk bardy ❋ sesinde ýakymlylyk bardy ❋ boýnunda beýiklik bardy ❋ sakgaly gürdi ❋ gaşlary inçe we birleşen ýalydy ❋ dymsa, agraslyk onuň üstündedi ❋ gürlese, nur we gözellik ony gurşap alýardy ❋ uzakdan adamlaryň iň owadany we nuranysy ❋ ýakyndan bolsa iň gowusy we owadany ❋ sözleri ýakymly we düşnükli ❋ ne az, ne-de köp gürleýärdi ❋ onuň sözleri tertipli monjuklar ýaly akyp gelýärdi ❋ orta boýludy, uzynlygy sebäpli göz ony ýigrenmeýärdi ❋ gysgalygy sebäpli göz ony peseltmeýärdi ❋ iki şahanyň arasyndaky bir şaha ýalydy ❋ ol üçüniň iň täzesi we iň owadanydy ❋ we olaryň iň hormatlysy ❋ onuň ýanynda ýoldaşlary bardy, olar ony gurşap alýardylar ❋ ol bir zat aýtsa, olar diňleýärdiler ❋ ol bir zat buýursa, olar derrew ýerine ýetirýärdiler ❋ hormatlanylýan we gurşalyp alnan ❋ ne gaşy çytyk, ne-de ýalňyşýan.» Abu Ma'bad diýipdir: «Bu, Allaha kasam bolsun, Kuraýşyň dosty, onuň hakynda bize aýdylan zatlar aýdyldy.»
- Arassa we nurana görnüşli — arassalygyň, gözelligiň we nuryň açyk görnüşi
- Ýüzi ýagty — maňlaýy ýagty we giň, gözellik bilen ýalpyldaýar
- Bedeni owadan — mübärek bedeni her tarapdan sazlaşykly
- Ne az, ne-de köp gürleýärdi — onuň sözleri ne ýetmezçilikli az, ne-de ýadadyjy köp
- Onuň sözleri tertipli monjuklar ýaly akyp gelýärdi — tertipli merjenler ýaly deňagramlylykda we gözellikde
- Uzakdan adamlaryň iň owadany we ýakyndan iň gowusy — ýakynlaşdygyňça onuň gözelligi artýardy
- Iki şahanyň arasyndaky bir şaha — iki ýoldaşynyň arasynda durýardy we olaryň iň nuranysydy
- Dymsa, agraslyk onuň üstündedi — dymmak oňa beýiklik we agraslyk goşýardy
- Hormatlanylýan we gurşalyp alnan — ýoldaşlary ony gurşap alýardylar we onuň buýrugyny ýerine ýetirmäge howlugýardylar