Tànnukaayam ﷺ ak nùr bu yàgg bu mujjul

Moom ﷺ dafa sant ci nùr

Imaam Ahmad waxoon ci Al-ʿArabāḍ ibn Sāriyya رضي الله عنه ni: Rasuulullāh ﷺ wax na, «Man ngaa ko ci Yàlla, ci Mumma l-Kitāb laa; maa laa ñuñu xam benn xel: Ñaari bitiñi Aadam dafa am ci weeram, te maa ngi santal leen ci lu mujj», te ci benn denc: «Man nekkoon nùr bi ëllëg ci bànneexu Yàlla laa, gannaaw ma Yàlla sant Aadam 14,000 at». Wax na ci beneen: «Lu ko bëgg Yàlla sant nùr sama; ak ci sama nùr Yàlla sant ay nit yu mujj». Te Yàlla dafa tanñoo ko gis-gis yu gaaw ak mëna mu gën a sant; Rasuulullāh ﷺ wax na: «Yàlla dafa tanñoo Kinanah ci doom Ismaʿil, te dafa tanñoo Quraish ci Kinanah, te dafa tanñoo Bani Hashim ci Quraish, te dafa tanñoo ma sama doom Bani Hashim» — [Muslim]

  • Yàlla dafa bind moom akka xaatim an-nabiyyeen, te Aadam ragal na ci suufam — [Ahmad]
  • Nùru ﷺ nekk na ginnaaw sant Aadam ay 14,000 at — benn ci làq-lenook yi mujjul
  • Yàlla dafa tanñoo ko ci nit ñi amee nettali rereef — Kinanah, ginnaaw Quraish, ginnaaw Bani Hashim — [Muslim]
  • Ibrahim a.s. dafa baaxal ko ci kërgiisam ci nattu bi: «Rabbanaa wabʿath fiihim rasūlan minhum» [البقرة:129] — «Yàlla nun, nuy jox ci seen biir benn rasūl bu am ci seen bopp»
  • ʿIsa a.s. dafa gis ko ci ñaanam: «Wamubashshiran birrasūlin yaʾtī min baʿdī ismuhu Aḥmad» [الصف:6] — «Te dinanu la jox xibaar bu nekk: Dina am benn rasūl jëm ci man, turam Ahmad»

Deggoo gi mu wàcc ci wàllu jàmmam ﷺ ak xibaar yi lañu bëgg nañ a wone

Moom ﷺ dafá dugg ci altine, ñaar tammaande gi, fanwuñu Rabiʿ al-awwal, at bi tees nañu ko «ʿām al-fīl» (571 M) ci Makka al-Mukarrama. Sama yaay Amina su fiiroon sëriñam, du demal ak xarala walla tonguwaay. Yàlla mu santu moom, mu am bés bu neex, mu napp miseeq yu mu bam, mi ngi tàmbalee ak law wàccu liggéey, mu gis Amina nekk ci leeɓte gi moo ñu maq. Amina gis na ci leem gi ñu ko taliwul: «Dafa lañu jox, yaa gis say doom, say doom bi neexu dëgg, bu ko tabb, waxlaa: 'Ñu xaajoo ma ci Bawoo bu benn ngir jaaxle seen dëkk, te ne laa tur Muhammad'». Nùru ﷺ bess na ci leegi bi mu dugg, ba palasa yu Sham natt nañu tey seen xol.

  • Tiis yi ñu sew ci dereetam ñu bëtal ci gëstu gu mujj ci bésu dugg bi ﷺ
  • Nùru ﷺ ngi nàp ci baatukaay yu Sham bi mu dugg, ba sama yaay Amina damaa gis seen wër
  • Iwan Kisra (Iwànu Kisra) dànn na, yàgg nañu te nopp nañu; te diggante bi dafa rafet te ñu ñakk 14 balcon yi
  • Taaw lafiir ji ndaw ñi àndu ci Faris (Pars) dafa tànn; waramul ci noon it ci at 1,000 ci fan yu njëkk
  • Lac Sawa bu ñu nangu ko ci Saawa, bu nekk doon seen njaamu, dafa wéet te dafa bés du ñaawantu
  • Ñuñu gis ay njàmbaar yu jaar ci jàmm, njàmp yi gis nañu ci wèrgi yuñu donte ak toot yi, te mu bëgge a leen wax ni dina am benn nabiy