Kusuka encwadini ethi «Hayat As-Sahabah»

Yazi Abangane Bomprofethi Wakho

Kwangathi u-Allah angajabula ngabo bonke

﴿وَالَّذِينَ آمَنُوا وَهَاجَرُوا وَجَاهَدُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَالَّذِينَ آوَوْا وَنَصَرُوا أُولَٰئِكَ هُمُ الْمُؤْمِنُونَ حَقًّا لَهُمْ مَغْفِرَةٌ وَرِزْقٌ كَرِيمٌ﴾

Surah Al-Anfal: 74

Indlela Yokufunda

Umlando njengokukhetha

Sifunda ngesigameko ukuze siqonde ukukhetha okwenziwa yiSahabi, nokuthi lokho kukhetha kwembulani ngokukholwa nokuziphatha.

Umbiko uyithemba

Imibiko yethulwa ngokubalula inkomba yayo kanye nezinga layo lokuhlela, futhi kwenziwa umehluko phakathi kombiko nokulandisa okulula okwenziwe kabusha.

Ulwazi njengesibonelo

Inhloso ukuthi umlando usondeze izincazelo zokwethembeka, ukubekezela, nomusa empilweni yomfundi, kunokuba uhlale uwumlando okude.

Ukwazi abangane boMprofethi ﷺ akukhona nje ukuqoqa amagama nezinsuku; kunalokho, kusondeza esizukulwaneni esathola isambulo kuMprofethi ka-Allah ﷺ, futhi saguqulela ukholo empilweni ebonakala ekwethembekeni, ekuzinikeleni, ekuqineni nasezweleni.

Incwadi ethi «Hayat As-Sahabah» iveza izindaba zabo kuyo yonke imiqulu yayo emithathu: kusukela ekubizeni, esifungweni sokwethembeka, ekufudukeni, ekusekeleni, naseJihad, kuya ekuhlanganiseni izwi, ekuchitheni, ekulweni nezifiso nokuziphatha, bese kuba ukholo, ukukhonza, ulwazi, ukukhumbula u-Allah, umthandazo, izintshumayelo, izeluleko, nezisekelo. Kule ndlela leli khasi liqala: sifunda ngamadoda nabesifazane ngezimo ezakha izimpilo zabo.

Lena umlando wamadoda athola ubizo lwe-Islam, akholelwa kulo, futhi aliqinisekisa ngezinhliziyo zawo. Futhi amazwi awo lapho ebizelwa ku-Allah noMprofethi waKhe kwakungelona elinye ngaphandle kokuthi: ﴿NKOSI YETHU, NGEMPELA SIZWE UMBIZI OBiza EKUKHOLWENI UKUTHI KHOLWANI ENKOSINI YENU, NGAKHO SIKHOLWE﴾.

Kusuka esingenisweni sencwadi ethi «Hayat As-Sahabah» — Umqulu Wokuqala

Izindaba Ezikhethiwe Nezimo

35 indaba ekhishwe emiqulwini emithathu, elandiswa kabusha ngolimi olulula kuyilapho kugcinwa ireferensi nezinga lendaba kutholakala endabeni ngayinye.

Ukuzidela

Izimo lapho iSahaba ibeka khona izidingo zabanye ngaphambi kwezabo, futhi yenza okuhle okudluliselwayo kube ukukhetha okungokoqobo.

Indaba 13 — Umqulu Wokuqala — Ukuzidela

Ingxenye Yemali Akumele Ithathwe

U-Abd al-Rahman ibn Awf no-Sa'd ibn al-Rabi' (kwangathi u-Allah angajabula ngabo)

Ngesikhathi uMprofethi ﷺ ehlela ubuzalwane phakathi kwamaMuhajirun nama-Ansar, wahlela ubuzalwane phakathi kuka-Abd al-Rahman ibn Awf no-Sa'd ibn al-Rabi'. U-Sa'd wanikeza umfowabo ongumMuhajir ukuthi bahlukanise ingcebo yakhe, wamtshela ukuthi ungomunye wama-Ansar abacebe kakhulu, futhi wanikeza ukuthi azohlukanisa (divorce) omunye wabafazi bakhe ukuze u-Abd al-Rahman amshade ngemuva kokuphela kwesikhathi sakhe sokulinda. Lesi sipho sasiwubufakazi bokuzidela kwangempela hhayi nje ukuhlonipha; wayefuna ukususa ubunzima bokufuduka nokuswela kumfowabo. Kodwa u-Abd al-Rahman wambonga futhi wamthandazela isibusiso emndenini wakhe nasengcebweni yakhe, wabe esebuza ngemakethe ukuze asebenze futhi azuze, wakhonjiswa emakethe yaseBani Qaynuqa'. Le ndaba ihlanganisa ukuphana komphathi kanye nesithunzi somfokazi: i-Ansari yanikela ngalokho ayekuthanda, futhi i-Muhajir ayizange yenze ukuphana komfowabo kube indawo yesikhundla sokuzikhandla.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ukuzidela kuvula umnyango wosizo, futhi isithunzi sisisebenzisa ukwakha amandla azimele esikhundleni sokuqhubeka nesidingo.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • U-Abd Ar-Rahman ibn Awf, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    Wayengomunye wabayishumi abathembisiwe iPharadesi futhi engomunye wamaMuhajirun okuqala. Wayaziwa ngohwebo nokupha, futhi wayengomunye wamalungu ayisithupha eShura.

  • U-Sa'd ibn Ar-Rabi', kwangathi u-Allah angamjabulisa

    Wayengomunye wabaNqaba bama-Ansar abavela kwaKhazraj. UMprofethi ﷺ wamenza umfowabo ka-Abd Ar-Rahman ibn Awf. Wafela ukholo ngosuku lwe-Uhud.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Hayat al-Sahabah, Ingxenye Yokuqala, ikhasi 459, Isahluko Sobuzalwane

Ukuphathelisa: Sahih al-Bukhari, kusuka ku-Abd al-Rahman ibn Awf (kwangathi u-Allah angajabula ngaye)

Izinga Lokuhlela: Iyiqiniso

Indaba 17 — Umqulu Wesibili — Ukuzidela

Ukudla kwesivakashi endlini elambile

Indoda yakwa-Ansar nomkakhe, kwangathi u-Allah angabajabulela

Kweza indoda kuMprofethi ﷺ ikhala ngendlala. UMprofethi ﷺ akatholanga lutho lokuyipha ezindlini zakhe, ngakho wathi: Ubani ozosingatha lo muntu ngalobu busuku, kwangathi u-Allah angamhawukela? Kwavuka indoda yakwa-Ansar yayisa emndenini wayo. Bathola ukudla okwakunganele izingane kuphela, ngakho umbhangqwana wavumelana ukulalisa izingane futhi banikeze isivakashi ukudla kwabo, futhi umfazi wacisha isibani sengathi uyasilungisa ukuze isivakashi sicabange ukuthi badla naye. Balala belambile futhi bamyeka waze wasutha. Lapho bevuka, uMprofethi ﷺ wabatshela ukuthi u-Allah wamangala ngesenzo sabo, futhi kwembulwa okufana nalesi senzo: ﴿Futhi bazikhetha bona phezu kwabo, noma ngabe banesidingo.﴾ Umlando oyiqiniso awulibizi igama, ngakho indaba ayinikezwa umuntu othize.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ukuzidela akudingi inala; kubonakala lapho sigcina isithunzi somuntu oswele ngisho nalapho sazi incazelo yesidingo.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Umphathi we-Ansari nomkakhe, kwangathi u-Allah angabajabulisa

    Umngane we-Ansari nomkakhe ababamba umgeni woMthunywa ka-Allah ﷺ futhi bamnikeza ukudla kwezingane zabo, balala belambile. Ukulandisa okuyiqiniso akubasho ngamagama, ngakho-ke kwanele ukubachaza ngesimo sabo ngaphandle kokubabiza ngamagama athile.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: حياة الصحابة, Isiqephu Sesibili, amakhasi 412–413, Isahluko Sokuzidela

Ukuphathelisa: صحيحا البخاري ومسلم عن أبي هريرة رضي الله عنه

Izinga Lokuhlela: Iyiqiniso

Isexwayiso: Umlando oyiqiniso awubizanga umphathi nomkakhe; ngakho sagwema ukuwunikeza u-Abu Talha noma u-Umm Sulaym, noma ngabe kwakukhona amagama athile kwezinye izindlela.

Indaba 22 — Umqulu Wesithathu — Ukupha

Asikho ngaphezu koMprofethi ﷺ

U-Abu Ayyub no-Umm Ayyub Al-Ansari, kwangathi u-Allah angabajabulela

Lapho uMprofethi ﷺ efika eMadina, wahlala endlini ka-Abu Ayyub Al-Ansari, futhi ekuqaleni wakhetha isitezi esiphansi ukuze kube lula kulabo abamvakashelayo. Lapho u-Abu Ayyub no-Umm Ayyub belala esitezi esiphezulu, bazizwa benamahloni okuba ngaphezu koMprofethi ﷺ, ngakho bahlala ekhoneni legumbi, kwase kuwela isitsha samanzi kubo, ngakho bashesha ukusomisa ngenxa yokwesaba ukuthi kungenzeka kufike okuthile endaweni yakhe. Baphakamisa ukuthi athuthele esitezi esiphezulu, wabe esethutha lapho abantu abaningi beza kuye. Izindaba zidlulisa incazelo yomkhuba wokungenisa izihambi owenza ukuthi induduzo yomvakashi nelungelo lakhe kubekwe phambili kunenduduzo yabanikazi bendlu.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ukuhlonipha umvakashi akuyona nje inkambiso yomphakathi; kuwukunaka okusebenzayo enduduzweni yakhe naseilungelweni lakhe, ngisho nasezimweni ezinzima kakhulu.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Abu Ayyub Al-Ansari, kwangathi uAllah angamjabulisa

    Khalid ibn Zayd Al-Ansari, umProfethi ﷺ wahlala endlini yakhe lapho efika eMadinah. Wabona izimpi futhi waqhubeka elwa waze washona empini yaseConstantinople.

  • Umm Ayyub Al-Ansariyah, kwangathi uAllah angamjabulisa

    Umfazi ka-Abu Ayyub Al-Ansari futhi ungomunye wabangane bomprofethi besifazane, wabelana ngendlu yakhe ekwamukeleni umProfethi ﷺ ngesikhathi sokufuduka. Ukhulunywa ezindabeni zokwamukela okokuqala umProfethi ﷺ eMadinah.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Hayat As-Sahabah, Ingxenye Yesithathu, amakhasi 29–31, Isahluko Sokuthanda UMprofethi ﷺ

Ukuphathelisa: Kubikwe ngu-At-Tabarani, futhi ukuhlala kwakhe endlini ka-Abu Ayyub kuqinisekisiwe ku-Sahih

Izinga Lokuhlela: Umsuka oqinisekisiwe nemininingwane ehlukahlukene

Isexwayiso: Ukuqinisekiswa kokuhlala kwakhe ﷺ endlini ka-Abu Ayyub ku-Sahih, kodwa imininingwane yokuhlala ekhoneni legumbi nesitsha samanzi kubikwa emithonjeni ye-Sirah nasezichazamazwini ngamaketanga okudlulisa adinga ukuqapha.

Indaba 27 — Umqulu Wokuqala — Isibindi

Isandla Esivikela uMthunywa ka Allah ﷺ

U-Talhah ibn Ubaydullah, kwangathi u-Allah angajabula ngaye

Impi yase-Uhud yaba nzima futhi indawo yoMthunywa ka-Allah ﷺ yadalulwa. U-Talhah ibn Ubaydullah, kwangathi u-Allah angajabula ngaye, wahlala eduze kwakhe, wamvikela engozini waze walimala. Kuqinisekisiwe ku-Sahih al-Bukhari ukuthi isandla sakhe sakhubazeka noma salimala ngenkathi evikela uMprofethi ﷺ ngaso, futhi abangane bakhe bamncoma ngalokho akwenza ngalolo suku. Inani lokulimala kwakhe kanye nokulandelana kwazo zonke izinyathelo enkundleni yempi kubikwa ngamagama ahlukene; okuhlala kuqinisekile ukuthi wazinikela yena nesandla sakhe njengesihlangu ngesikhathi esinzima.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Isibindi akukhona ukufuna ukulimala, kodwa ukunikela ngalokho esingakwenza ukuvikela impilo esiyiphathisiwe lapho izinketho zincipha.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Talhah ibn Ubaydullah, kwangathi u-Allah angajabula ngaye

    Omunye wabokuqala ukwamukela ubuSulumane futhi omunye wabayishumi abathembisiwe iPharadesi. Wafakaza e-Uhud futhi wavikela uMprofethi ﷺ lapho, futhi wayengomunye wamalungu ayisithupha eShura.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Ukuphila Kwabangane, Ingxenye Yokuqala, Isahluko Ngempi yase-Uhud Nokuvikela uMthunywa ka-Allah ﷺ

Ukuphathelisa: Sahih al-Bukhari evela ku-Qays ibn Abi Hazim mayelana nokulimala kwesandla sika-Talhah ngosuku lwe-Uhud

Izinga Lokuhlela: Iqiniso

Isexwayiso: Ukuvikela kwakhe uMprofethi ﷺ nokulimala kwesandla sakhe kuqinisekisiwe ku-Bukhari; kodwa inani lokulimala kanye neminye imininingwane yokuthwala kwakhe uMprofethi ﷺ kuyahlukahluka ezinganekwaneni ze-sirah, ngakho-ke akuzange kwenziwe isigameko esisodwa esiqinisekisiwe.

Indaba 29 — Umqulu Wesibili — Ukuthobeka

Ngithwalise umthwalo wami ngoSuku Lokuvuka Kwabafileyo

U-Umar ibn Al-Khattab, kwangathi u-Allah angamjabulisa

Izindaba zithi u-Umar ibn Al-Khattab, kwangathi u-Allah angamjabulisa, waphuma ebusuku eyohlola abantu, wabona umlilo wathola owesifazane nezingane zikhala ngenxa yendlala, wayesebeke imbiza enamanzi ukuze azithulise zize zilale. Washesha waya endaweni yokugcina ukudla, wathwala ufulawa namafutha emhlane wakhe, wenqaba ukuthi inceku yakhe imthwalise, wabe esephekela izingane kwaze kwaba zidla futhi zihleka. Akazange abone isikhundla sakhe njengesithiyo phakathi kwakhe nokuthwala ukudla nokulungisa ukudla; kunalokho, wabona indlala yomndeni njengomthwalo odinga ukuba khona kwakhe nomsebenzi wakhe.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ukuthobeka emsebenzini akuyona nje indlela yokubonakala; kuwukuthwala wena uqobo lokho okususa umonakalo lapho ukukhipha umyalo kunganele.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Umar ibn al-Khattab, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    I-Caliph yesibili yama-Rightly Guided Caliphs futhi phakathi kwabangane abakhulu bakaMprofethi ﷺ. Wafakaza izimpi, futhi umbuso wanda ngesikhathi sakhe se-Caliphate ngokunaka okubonakalayo kokulunga nokubonisana.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Impilo Yabangane, Ingxenye Yesibili, Isahluko Sokududuza Abampofu Nokunakekela Abantu

Ukuphathelisa: Izindaba zika-Umar ku-Ibn Sa'd, Abu Nu'aym, naku-Al-Bayhaqi ku-Dala'il An-Nubuwwah ngezindlela eziningi namagama ahlukahlukene

Izinga Lokuhlela: Uchungechunge lwayo lwezindaba luyaphikiswa

Isexwayiso: Le ndaba idumile ezindabeni zomlando, kodwa izindlela zayo nemininingwane yamagama ayo ingaphansi kocwaningo futhi akuyona i-hadith ephakanyisiwe kuma-Sahihayn; yakhiwe ngokuya ngolwazi oluvamile lokuhlolwa kuka-Umar nokuthwala kwakhe ukudla.

Ukubambisana

Izithombe zokusekelana kwamaSahaba ekufuneni ulwazi, ekukhonzeni umphakathi, nasekwabelaneni ngomthwalo wemfanelo.

Indaba 8 — Umqulu Wesibili — Umthwalo Ohlanganyelwe

Akukho Sinqumo Ngaphandle Kokubonisana

U-Umar ibn al-Khattab kanye nabantu beShura, kwangathi u-Allah angajabula ngabo

Ngesikhathi u-Umar ibn al-Khattab, kwangathi u-Allah angajabula ngaye, egwazwa futhi azi ukuthi inxeba lakhe lingaholela ekufeni, wabuza abantu mayelana ne-caliphate, kodwa akazange aguqule indaba ibe yifa noma abeke igama elithile. Waqamba amagama abahlanu kubaholi abakhulu beSahaba, wathi uMprofethi ﷺ washona ejabule ngabo, futhi wabenza bakhethe phakathi kwabo. Wafaka indodana yakhe u-Abdullah ekuboniseni ukuze bazuze embonweni wakhe, wabe esesho ngokusobala ukuthi akanawo amandla noma isabelo kulolu daba, ukuze ubudlelwane bomndeni we-caliph bungabi yindlela yokubusa. Ngemuva kokushona kwakhe, u-Abd al-Rahman ibn Awf wathatha umsebenzi wokubonisana, wabuza abantu futhi wacabanga isikhathi eside ngalolu daba kwaze kwaba yilapho ukukhetha kugcina ku-Uthman, kwangathi u-Allah angajabula ngabo bobabili. Inani lesimo sasingekho kumagama abayisithupha kuphela, kodwa ekutheni indoda eyayikwazi ukuthonya yashiya indlela yokudluliswa kwamandla ibanzi kakhulu kunentando yayo siqu, futhi yagcina umthwalo wesinqumo kubantu beShura.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Umholi onomthwalo wemfanelo wakha ukudluliswa komthwalo wemfanelo ngendlela yokuthi kunganciki kumuntu wakhe.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Umar ibn al-Khattab, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    I-Caliph yesibili yama-Rightly Guided Caliphs futhi phakathi kwabangane abakhulu bakaMprofethi ﷺ. Wafakaza izimpi, futhi umbuso wanda ngesikhathi sakhe se-Caliphate ngokunaka okubonakalayo kokulunga nokubonisana.

  • Amalungu Ayisithupha eShura, kwangathi u-Allah angabajabulisa

    Babe ngu-Uthman, u-Ali, u-Talhah, u-Az-Zubayr, u-Sa'd ibn Abi Waqqas, no-Abd Ar-Rahman ibn Awf. U-Umar wabeka ukukhethwa kweKhalifa phakathi kwabo. Babengabanye babaSahaba abakhulu uMprofethi ﷺ abashona ejabule ngabo, ngokwesitatimende sika-Umar.

  • Abdullah ibn Umar, kwangathi u-Allah angajabula ngabo bobabili

    Umngane ohlonishwayo nendodana ka-Umar ibn Al-Khattab, kwangathi u-Allah angajabula ngaye. Wayaziwa ngokuqina kwakhe ekulandeleni i-Sunnah nangenani elikhulu lokulandisa, futhi wabamba iqhaza ekuboniswaneni kwamalungu eShura ngaphandle kwelungelo lokuba yiKhalifa.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Hayat al-Sahaba, Ingxenye Yesibili, amakhasi 38–41, Isahluko Sokubonisana

Ukuphathelisa: Sahih al-Bukhari, ku-Amr ibn Maymun endabeni yokubulawa kuka-Umar kanye neShura

Izinga Lokuhlela: Iyiqiniso

Indaba 12 — Umqulu Wesithathu — Ukufuna Ulwazi

Usuku lwakhe nosuku lomakhelwane wakhe

U-Umar ibn al-Khaṭṭāb nomakhelwane wakhe ovela kuma-Anṣār, kwangathi u-Allah angabajabulela

U-Umar ibn al-Khaṭṭāb, kwangathi u-Allah angamjabulisa, wayehlala e-ʿAwālī yaseMadinah, futhi wayenomakhelwane ovela kuma-Anṣār ovela eBanu Umayyah ibn Zayd, futhi babeshintshana ngokwehla ukuya kuMthunywa ka-Allah ﷺ. Omunye wabo wayehla ngosuku olulodwa, ahambele umhlangano futhi athole lokho okwakuvela esambweni nasolwazini nasezindabeni zoMprofethi ﷺ, bese ebuya azise umngane wakhe ngalokho akuzwile, bese omunye ehla ngosuku olulandelayo, ukuze imisebenzi yabo nokuphila kwabo kungabavimbeli ekuhambeni nomthombo wokuholwa. Ngamunye wabo wayengalindeli isikhathi esingenalutho esingeke size, kodwa bahlela isikhathi nomthwalo phakathi kwabo, ngakho ulwazi lwaba yithemba ababelana ngalo omakhelwane. Kule ndaba, u-Umar uchaza indlela esebenzayo yokufunda nokuhambisana: ukuba khona ngqo lapho kungenzeka, bese kudluliselwa ngokunembile kulowo owayengekho, ngokuqhubeka kokuxhumana nomhlangano woMprofethi.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ukufuna ulwazi akudingi njalo isikhathi esingenalutho; kungadalwa ubudlelwane obulinganayo lapho abantu babelana khona ngesikhathi nolwazi.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Umar ibn al-Khattab, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    I-Caliph yesibili yama-Rightly Guided Caliphs futhi phakathi kwabangane abakhulu bakaMprofethi ﷺ. Wafakaza izimpi, futhi umbuso wanda ngesikhathi sakhe se-Caliphate ngokunaka okubonakalayo kokulunga nokubonisana.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Ḥayāt aṣ-Ṣaḥābah, Isiqephu Sesithathu, amakhasi 502–503, mayelana nokushintshana kuka-Umar nomakhelwane wakhe we-Anṣārī

Ukuphathelisa: Ṣaḥīḥ al-Bukhārī, evela ku-Umar ibn al-Khaṭṭāb, kwangathi u-Allah angamjabulisa

Izinga Lokuhlela: Iqiniso

Indaba 14 — Umqulu Wokuqala — Ukubambisana

Umphako wokufuduka nezibopho ezimbili

U-Asma, sengathi u-Allah angamjabulisa, no-Abu Bakr As-Siddiq, sengathi u-Allah angamjabulisa

Ngesikhathi uMprofethi ﷺ no-Abu Bakr As-Siddiq, sengathi u-Allah angamjabulisa, belungiselela ukufuduka, ikhaya lika-Abu Bakr As-Siddiq, sengathi u-Allah angamjabulisa, laliyinxenye yenethiwekhi yomsebenzi oqondile, hhayi nje indawo yokuvalelisa. U-Asma bint Abu Bakr wabalungiselela umphako wokuhamba, futhi lapho engatholi lutho lokubopha ngalo umphako, wahlukanisa ibhande lakhe kabili: wabopha ukudla ngengxenye eyodwa wabe esenza enye ibhande lakhe. Ngakho-ke wathola isiteketiso esithi 'Owezibopho Ezimbili'. Ukulungiselela kwakhe kwakungeyona nje isenzo esingokomfanekiso; wafeza isidingo esisebenzayo ngesikhathi sokugcina imfihlo nokulungiselela, futhi umsebenzi wamalungu omndeni wafaka isandla ekulungiseleleni uhambo ngaphandle komsindo noma isidingo sokukhulunywa.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Umsebenzi omkhulu udinga imisebenzi emincane eyenziwe kahle; futhi lokho umuntu akwenzayo ekhaya lakhe kungaba yingxenye ebalulekile yempumelelo yeqembu.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • U-Asma bint Abi Bakr, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    Umnikazi wamabhande amabili, wayengomunye wabokuqala ukwamukela ubuSulumane futhi eyindodakazi ka-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa. Wadlala indima ebalulekile ekulungiseleleni ukufuduka, futhi wabika ama-hadith nezindaba ezivela ku-Sirah.

  • Abu Bakr al-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    U-Abdullah ibn Abi Quhafah, umholi wokuqala wama-Rightly Guided Caliphs futhi phakathi kwabokuqala ukwamukela ubuSulumane. Wayengumngane kaMprofethi ﷺ ngesikhathi se-Hijrah, futhi wathatha i-Caliphate ngemuva kokushona kwakhe.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Hayat As-Sahabah, Ingxenye Yokuqala, amakhasi 410–411, Isahluko Sokufuduka

Ukuphathelisa: Sahih Al-Bukhari, ku-Asma, sengathi u-Allah angamjabulisa, ngemininingwane ezincwadini ze-Seerah

Izinga Lokuhlela: Iyiqiniso

Isexwayiso: Umsuka wokulungiselela umphako kanye nesiteketiso esithi 'Owezibopho Ezimbili' kuqinisekisiwe ku-Al-Bukhari; imininingwane yezinye izigameko zokuxoshwa nokuvakasha ilandiswa ku-Seerah ngamaketanga okudlulisela ahlukahlukene.

Indaba 16 — Umqulu Wokuqala — Ukubambisana

Izwi labafuduki phambi kukaNegus

UJa'far ibn Abi Talib no-Umm Salamah, sengathi u-Allah angabajabulisa

Lapho izithunywa zakwaQuraysh zilandela abafuduki abaya e-Abyssinia ukuze zibacele ukuthi babuyiswe, uNegus wabutha abafuduki wababuza ngendaba yenkolo abayishiya ngayo abantu babo. Abafuduki bakhetha uJa'far ibn Abi Talib ukuba akhulume egameni labo, wachaza isimo sabo ngaphambi kwe-Islam nokuthi uMprofethi ﷺ wabamemela kuphi ngokuqotho, ukwethembeka, nokuxhumana kwezihlobo, wabe esefunda ingxenye yokuqala yeSurah Maryam. UNegus nababehamba naye bathinteka, wenqaba ukubanikela. Ngosuku olulandelayo, izithunywa zazama ukuphakamisa udaba lukaJesu, ukuthula kube kuye, uJa'far wachaza lokho uMprofethi ﷺ akuletha ngaye, uNegus wabe esebambelela kakhulu ekuvikeleni kwabo. U-Umm Salamah, omunye wabafuduki besifazane, ulandisa lesi sigameko se-biography njengesinqumo esihlanganyelwe lapho abantu bakhetha kahle isikhulumi futhi balondoloza ubuqotho besimo sabo.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ukubambisana ezinkingeni akusho ukuthi wonke umuntu kufanele akhulume; kunalokho, kufanele bakhethe lowo obamele ngobuqotho nangolwazi.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • U-Ja'far ibn Abi Talib, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    Wayengumzala woMprofethi ﷺ nomfowabo ka-Ali, futhi engomunye wamaMuhajirun okuqala e-Abyssinia. Wafela ukholo njengomholi e-Mu'tah, futhi uMprofethi ﷺ wamnika isiteketiso esithi Dhul-Janahayn (Umnikazi Wamaphiko Amabili).

  • Umm Salamah, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    UHind bint Abi Umayyah, phakathi kwabomama babakholwayo futhi phakathi kwabokuqala abafuduka. Walandisa ama-hadith amaningi, futhi wayaziwa ngobuhlakani bakhe nangokuqonda kwakhe kwezomthetho.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Hayat As-Sahabah, Ingxenye Yokuqala, amakhasi 423–427, Isahluko Sokuthuthela e-Abyssinia

Ukuphathelisa: U-Ibn Ishaq kusukela endabeni ka-Umm Salamah, sengathi u-Allah angamjabulisa

Izinga Lokuhlela: Indaba ye-biography

Isexwayiso: Indaba ye-biography edumile elandiswa ngendlela ka-Umm Salamah ku-Ibn Ishaq; ayiphathwa njengombhalo we-hadith one-isnad eqinile.

Indaba 21 — Umqulu Wesithathu — Ukubambisana

Ukuqoqwa kwe-Qur'an: Isinqumo, Ukubuyekezwa, Nokwethembeka

U-Abu Bakr As-Siddiq, u-Umar ibn Al-Khattab, no-Zayd ibn Thabit, kwangathi u-Allah angabajabulela bonke

Ngemuva kokushona kwabafundi abaningi e-Yamamah, u-Umar ibn Al-Khattab, kwangathi u-Allah angamjabulisa, wesaba ukuthi ingxenye ye-Qur'an ingalahleka ngokuhamba kwabaphathi bayo. Ngakho-ke, waphakamisa ku-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa, ukuthi ayiqoqe. U-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa, waqale wangabaza ngoba kwakuwumsebenzi uMprofethi ﷺ ayengawenzanga ngale ndlela, kodwa u-Allah wabe esevula inhliziyo yakhe ngemuva kokubuyekezwa. Wabiza u-Zayd ibn Thabit, owayengomunye wababhali besambulo, owawubona umsebenzi umkhulu kodwa wabe esewamukela. Waqoqa i-Qur'an emaphepheni, ezintini zesundu, nasezifubeni zamadoda ngokucophelela. Lo mbiko ukhombisa ukuthi ukulondolozwa kombhalo kwakungesona isenzo somuntu ngamunye esingahleliwe: u-Umar waphakamisa, u-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa, wavuma, futhi u-Zayd wakwenza ngendlela eqinile yokuvikela.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ukwethembeka okwabelwanayo kudinga isinyathelo, bese kuba ukubonisana, bese kuba umsebenzi ohlelekile ongagcini nje ngenhloso enhle.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Abu Bakr al-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    U-Abdullah ibn Abi Quhafah, umholi wokuqala wama-Rightly Guided Caliphs futhi phakathi kwabokuqala ukwamukela ubuSulumane. Wayengumngane kaMprofethi ﷺ ngesikhathi se-Hijrah, futhi wathatha i-Caliphate ngemuva kokushona kwakhe.

  • Umar ibn al-Khattab, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    I-Caliph yesibili yama-Rightly Guided Caliphs futhi phakathi kwabangane abakhulu bakaMprofethi ﷺ. Wafakaza izimpi, futhi umbuso wanda ngesikhathi sakhe se-Caliphate ngokunaka okubonakalayo kokulunga nokubonisana.

  • Zayd ibn Thabit, kwangathi uAllah angamjabulisa

    Umbhali wesambulo ovela kuma-Ansar, owabona iMpi ye-Trench nangemva kwayo. U-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi uAllah angamjabulisa, wamcela ukuba aqoqe i-Qur'an, wabe esenendima ekuqoqweni kwe-Mushaf ngu-Uthman.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Hayat As-Sahabah, Ingxenye Yesithathu, amakhasi 81–82, Isahluko Sokulondoloza i-Qur'an

Ukuphathelisa: Sahih Al-Bukhari, kusuka ku-Zayd ibn Thabit, kwangathi u-Allah angamjabulisa

Izinga Lokuhlela: Iqiniso

Indaba 24 — Umqulu Wesithathu — Inkonzo

Ngisize ngokuzithoba okuningi

URabiah ibn Ka'b al-Aslami, kwangathi u-Allah angajabula ngaye

URabiah ibn Ka'b al-Aslami, kwangathi u-Allah angajabula ngaye, wayekhonza uMprofethi ﷺ futhi emlethela amanzi okuhlanza nezidingo zakhe. Ngelinye ilanga, uMprofethi ﷺ wathi kuye: "Cela." URabiah wakhetha isicelo esidlula inzuzo esheshayo, wathi: "Ngicela ukuba nawe ePharadesi." UMprofethi ﷺ wambuza ukuthi kukhona yini okunye, futhi lapho eqinisekisa isicelo sakhe, wathi: "Ngakho-ke ngisize ngokuzithoba okuningi." Le ndaba ayivezi inkonzo njengendlela yokuthopha noma ilungelo lamahhala, kodwa iveza ubudlelwano bokukhulisa: inkonzo eqotho, bese kuba isicelo esiphakeme, bese kuba isiqondiso ekukhonzeni nasekwenzeni okusiza umuntu ukuba afinyelele inhloso yakhe.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Uthisha oqotho akagcini nje ngokunikeza ithemba; uhlobanisa isifiso nomsebenzi olungiselela umuntu ngaso.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Rabi'a ibn Ka'b Al-Aslami, kwangathi uAllah angamjabulisa

    Umngane womprofethi ovela kubantu base-Suffah, owakhonza umProfethi ﷺ futhi wahlala naye. Walandisa i-hadith yokucela kwakhe ukuhamba noMprofethi ﷺ ePharadesi.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Hayat al-Sahabah, Ingxenye yesi-3, amakhasi 398–399, Isahluko: Ukukhonza uMprofethi ﷺ

Ukuphathelisa: Sahih Muslim from Rabiah ibn Ka'b al-Aslami, kwangathi u-Allah angajabula ngaye

Izinga Lokuhlela: Iyiqiniso

Indaba 25 — Umqulu Wokuqala — Isibindi

Nizobulala indoda ethi iNkosi yami nguAllah?

U-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi u-Allah angajabula ngaye

Ngenkathi uMprofethi ﷺ ethandaza e-Kaaba, u-Uqbah bin Abi Mu'ayt weza wafaka ingubo yakhe entanyeni yoMprofethi ﷺ wamminyanisa kakhulu. U-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi u-Allah angajabula ngaye, washesha wamhlukanisa noMprofethi ﷺ, ethi: ﴿Nizobulala indoda ethi iNkosi yami nguAllah, kanti inilethele ubufakazi obucacile obuvela eNkosini yenu?﴾. U-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi u-Allah angajabula ngaye, akazange alinde ingozi ukuba idlule noma abasizi babe baningi; wabona ukuhlasela kwenzeka, ngakho waqhubekela phambili ngomzimba wakhe nangamazwi akhe ukuvikela uMprofethi ﷺ, esesimweni esagcinwa yindaba eqinisekile njengobufakazi besibindi sakhe sokuqala.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Isibindi sokuziphatha ukuhambela phambili ukuze uvikele ukuhlaselwa lapho ukungenelela kubiza kakhulu, hhayi ukwaneliseka ngokukugxeka ngemuva kokuba ingozi isidlulile.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Abu Bakr al-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    U-Abdullah ibn Abi Quhafah, umholi wokuqala wama-Rightly Guided Caliphs futhi phakathi kwabokuqala ukwamukela ubuSulumane. Wayengumngane kaMprofethi ﷺ ngesikhathi se-Hijrah, futhi wathatha i-Caliphate ngemuva kokushona kwakhe.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Hayat As-Sahabah, Ingxenye Yokuqala, Isahluko Sokubekezela Ubunzima Nokuvikela UMprofethi ﷺ

Ukuphathelisa: Sahih Al-Bukhari, evela ku-Urwah bin Az-Zubayr ekubuzeni kuka-Abdullah bin Amr, kwangathi u-Allah angajabula ngabo bobabili

Izinga Lokuhlela: Iqinisekile

Indaba 26 — Umqulu Wokuqala — Isibindi

Ubusuku be-Hijrah nokubuyiselwa kwemali efakiwe

U-Ali bin Abi Talib, kwangathi u-Allah angajabula ngaye

Izincwadi ze-Sirah zilandisa ukuthi lapho ama-Quraysh ezungeza indlu yoMprofethi ﷺ ngobusuku be-Hijrah, u-Ali bin Abi Talib, kwangathi u-Allah angajabula ngaye, walala embhedeni wakhe wazimboza ngengubo yakhe, kuyilapho uMprofethi ﷺ ephuma eya eMedina. U-Ali wabe esehlala eMecca izinsuku ezimbalwa, ebuyisela egameni loMprofethi ﷺ imali efakiwe ayenayo kubanikazi bayo, nakuba abanye babanikazi bayo babengabantu ababemzonda futhi bemmisa. Le ndaba ihlanganisa isibindi sensizwa eyazifaka engozini nokwethembeka okungapheli ngenxa yobudlelwano obubi nabantu abanelungelo.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ukwethembeka akuhlukaniseki ngokuya ngesimo sabantu ngathi; futhi ukwethembeka kubonakala lapho sigcina ilungelo lalowo osiphikisayo kanti sikwazi ukulishiya.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Ali ibn Abi Talib, kwangathi u-Allah angajabula ngaye

    Umzala woMprofethi ﷺ nomyeni kaFatimah, kwangathi u-Allah angajabula ngaye. Wayengomunye wabokuqala ukwamukela ubuSulumane futhi engowesine kumaKhalifa Aholwa Ngokuqondile. Wafakaza kuzo zonke izimpi ngaphandle kwe-Tabuk lapho uMprofethi ﷺ emshiya e-Madinah.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Hayat As-Sahabah, Ingxenye Yokuqala, Isahluko Se-Hijrah

Ukuphathelisa: Sirat Ibn Ishaq kanye nezindaba ze-Sirah mayelana nobusuku be-Hijrah

Izinga Lokuhlela: Indaba ye-Sirah

Isexwayiso: Ukuqala kokulala kuka-Ali, kwangathi u-Allah angajabula ngaye, nokubuyisela kwakhe imali efakiwe kudumile ezincwadini ze-Sirah, kodwa imininingwane yesimo kanye nezixhumanisi zayo azikho ezingeni lama-Hadith ama-Sahihayn; ngakho-ke, yethulwa njengendaba ye-Sirah.

Indaba 28 — Umqulu Wokuqala — Isibindi

Ubani Ozoya kwaBanu Qurayzah?

U-Zubayr ibn al-Awwam, kwangathi u-Allah angajabula ngaye

Ngosuku lwe-Ahzab, uMprofethi ﷺ wayedinga umuntu ozomletha izindaba ngoBanu Qurayzah, ngakho wacela abangane bakhe, ethi: "Ubani ozoya kwaBanu Qurayzah?" U-Zubayr ibn al-Awwam, kwangathi u-Allah angajabula ngaye, wazinikela kulo msebenzi. UMprofethi ﷺ waphinda ubizo okwesibili, kwase kuba okwesithathu, futhi ngaso sonke isikhathi kwakungu-Zubayr owayethi: "Mina." Ngaleso sikhathi, uMprofethi ﷺ wathi: "Wonke umprofethi unomfundi, futhi umfundi ka-Zubayr." Ukuphendula okuphindaphindiwe kukhombisa isinyathelo esiqhubekayo, hhayi umdlandla odlulayo ebizweni lokuqala.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ukuthembeka akubonakali ngokwamukela umsebenzi kanye kuphela, kodwa ngokulungela okusha lapho isidingo sisasekhona.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • U-Az-Zubayr ibn Al-Awwam, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    Wayengomunye wabayishumi abathembisiwe iPharadesi futhi engomunye wamaSulumane okuqala, futhi wayengumzala womama woMprofethi ﷺ. Wafakaza ezimpini futhi wayengomunye wamalungu ayisithupha eShura.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Ukuphila Kwabangane, Ingxenye Yokuqala, Isahluko Ngempi Engcwele Nokuhlola

Ukuphathelisa: Sahih al-Bukhari no-Muslim evela ku-Jabir ibn Abdullah, kwangathi u-Allah angajabula ngabo bobabili

Izinga Lokuhlela: Iqiniso

Indaba 32 — Umqulu Wesibili — Ukuthobeka

Ngizothumela Umuntu Othembekile Ngempela Kanye Nani

U-Abu Ubaydah Amir ibn al-Jarrah, kwangathi u-Allah angamjabulisa

Abantu baseNajran bacela uMprofethi ﷺ ukuba athumele nabo indoda ethembekile ezobafundisa futhi ixazulule lokho ababengavumelani ngakho. Wabathembisa ukuthi uzothumela indoda ethembekile ngempela, ngakho-ke abangane babheka lesi sitifiketi, hhayi ngenxa yokufuna ubukhosi kodwa ngethemba lokuthi omunye wabo uzoba ngumnikazi waso. UMprofethi ﷺ wakhetha u-Abu Ubaydah ibn al-Jarrah, kwangathi u-Allah angamjabulisa, wathi: “Lo ngumuntu othembekile walolu hlanga.” U-Abu Ubaydah wamukela umsebenzi waqhubeka nokuwenza ngaphandle kokuguqula ukudumisa kube ukuziqhayisa noma ilungelo lomuntu siqu.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ukuthobeka kuvikela umuntu othembekile ekukhohlisweni yikho; ngakho-ke, ubona ukudumisa njengomsebenzi odinga umsebenzi, hhayi isikhundla esimmukela emthwalweni.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Abu Ubaydah Amir ibn Al-Jarrah, kwangathi u-Allah angajabula ngaye

    Omunye wabokuqala ukwamukela ubuSulumane nabayishumi abathembisiwe iPharadesi, futhi uMprofethi ﷺ wamqamba ngokuthi umthembekile walesi sizwe. Wahola amabutho e-Sham futhi washona ngesikhathi sobhubhane lwe-Amwas.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Hayat al-Sahabah, Ingxenye Yesibili, Isahluko Ngokuthumela Abamemezeli Nabantu Abathembekile

Ukuphathelisa: Sahih al-Bukhari noMuslim kusuka ku-Anas ibn Malik no-Hudhayfah, kwangathi u-Allah angabajabulisa

Izinga Lokuhlela: Kuyiqiniso

Indaba 35 — Umqulu Wesithathu — Uhlakanipho

Inkemba yezinkemba zikaAllah eMu'tah

U-Khalid ibn al-Walid, kwangathi u-Allah angamjabulisa

UMprofethi ﷺ watshela abangane bakhe eMadinah ngalokho okwenzeka eMu'tah: UZayd ibn Harithah wathatha ifulegi wabe esefela ukholo, wabe eselandelwa uJa'far ibn Abi Talib owafela ukholo, wabe eselandelwa u-Abdullah ibn Rawahah owafela ukholo, kanti amehlo kaMprofethi ﷺ ayekhala. Wabe esethatha ifulegi u-Khalid ibn al-Walid, kwangathi u-Allah angamjabulisa, ngaphandle kokuba nomyalo wangaphambili, ngakho uMprofethi ﷺ wamchaza njengenkemba yezinkemba zikaAllah, futhi u-Allah wenza ukunqoba noma insindiso ngesandla sakhe. Ngokuqondene nemininingwane ejwayelekile yokushintsha izindawo zamabutho kanye nohlelo lokuhlehla, izincwadi ze-sirah ziyayisho kodwa akukona konke okufakazelwa ngamagama e-hadith eqinisekile.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ngesikhathi sokuwa kokulandelana okujwayelekile, umphakathi udinga umuntu ozothatha isinqumo futhi avikele abantu ngolwazi lwakhe nangokuqina kwakhe.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Khalid ibn Al-Walid, kwangathi u-Allah angajabula ngaye

    Umholi ongumngane owamukela ubuSulumane ngaphambi kokunqotshwa kwe-Makkah, futhi uMprofethi ﷺ wamqamba ngokuthi inkemba ka-Allah ngemuva kwe-Mu'tah. Wabamba iqhaza ezimpini ze-Ridda nasekunqotshweni kwe-Iraq ne-Sham.

  • Zayd ibn Harithah, kwangathi u-Allah angajabula ngaye

    Isithandwa soMthunywa ka-Allah ﷺ nesigqila sakhe esikhululiwe, futhi omunye wabokuqala ukwamukela ubuSulumane. UMprofethi ﷺ wamenza umkhuzi wamabutho e-Mu'tah, futhi waphatha ifulegi waze wafel' ukholo.

  • U-Ja'far ibn Abi Talib, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    Wayengumzala woMprofethi ﷺ nomfowabo ka-Ali, futhi engomunye wamaMuhajirun okuqala e-Abyssinia. Wafela ukholo njengomholi e-Mu'tah, futhi uMprofethi ﷺ wamnika isiteketiso esithi Dhul-Janahayn (Umnikazi Wamaphiko Amabili).

  • U-Abdullah ibn Rawaha (kwangathi u-Allah angamjabulisa)

    Umngane woMprofethi ﷺ ovela kuma-Ansar, omunye wezimbongi zoMprofethi ﷺ kanye nomunye wabaqondisi be-Aqabah. Wathatha ifulegi lamaSulumane e-Mu'tah ngemuva kokushona kuka-Zayd no-Ja'far, wabe eseshona (kwangathi u-Allah angamjabulisa).

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: حياة الصحابة، الجزء الثالث، باب غزوة مؤتة والإمارة

Ukuphathelisa: صحيح البخاري عن أنس بن مالك رضي الله عنه في خبر مؤتة

Izinga Lokuhlela: Iqinisekile

Isexwayiso: Ku-Bukhari kufakazelwa ukuthi u-Khalid wathatha ifulegi ngemuva kokufela ukholo kwabaholi nokuthi wabizwa ngokuthi inkemba yezinkemba zikaAllah; ngokuqondene nokuhamba okuningiliziwe kanye nenani lokushintshwa kwemigqa, kuvela ezindabeni ze-sirah ezahlukene.

Ukunikeza

Izindaba zokunikela okuvela ezintweni umuntu azithanda kakhulu, futhi zifinyelela abantu ngokuhlakanipha nangomusa.

Indaba 6 — Umqulu Wesibili — Ukupha

Ingcebo yakhe ayithandayo

U-Abu Talha Al-Ansari, kwangathi u-Allah angamjabulisa

U-Abu Talha, kwangathi u-Allah angamjabulisa, wayenesivande eMadinah esibizwa ngokuthi i-Bayrūḥā, futhi sasiyinto ayithanda kakhulu kuyo yonke impahla yakhe, eduze neMosque, ephuza emanzini aso amahle futhi uMthunywa ka-Allah ﷺ engena kuso. Lapho kwehla amazwi ka-Allah uSomandla: ﴿Anisoze nazuza ubuhle ngaphandle kokuba ninikele kulokho enikuthando kakhulu.﴾ U-Abu Talha akazange afune imali eyengeziwe ayengayithandi, kodwa waya kuMprofethi ﷺ wathi i-Bayrūḥā iyona ayithanda kakhulu kuyo yonke impahla yakhe, futhi uyenza isadaqa ngethemba lokuthola ubuhle bayo nomvuzo wayo ku-Allah. UMprofethi ﷺ wajabula ngalokhu kupha, wamcebisa ukuthi ayinike izihlobo zakhe. U-Abu Talha wavuma, ngakho imali yashintsha kusukela ekubeni yinto ethandwa kakhulu yaba yinzuzo efika ezihlotsheni futhi isize umphakathi. Indaba ilandisa ukuthi isadaqa akukhona nje ukulahla okusele, kodwa ukukhetha lokho okubalulekile kumuntu, bese ekunikeza ngokuhlakanipha kulowo okufanele kakhulu.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Inani lokupha alilinganiswa ngobukhulu balo kuphela, kodwa nangendawo yalokho esikushiyayo nangokuhlakanipha kokufika kwakho kubantu.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • U-Abu Talhah Al-Ansari, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    UZayd ibn Sahl Al-Ansari, ovela kwaBani Najjar, wayengomunye wabantu baseBadr nase-Uhud. Wayedume ngokupha nangokuzikhandla, futhi u-Anas ibn Malik wabika ngaye.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Ḥayāt aṣ-Ṣaḥābah, Isiqephu Sesibili, amakhasi 407–408, Isahluko Sokupha

Ukuphathelisa: Ṣaḥīḥayn al-Bukhārī noMuslim, obuvela ku-Anas, kwangathi u-Allah angamjabulisa

Izinga Lokuhlela: Iqiniso

Indaba 15 — Umqulu Wokuqala — Ukupha

Ukuthengisa kunenzuzo, Abu Yahya

USuhayb Ar-Rumi, sengathi u-Allah angamjabulisa

USuhayb Ar-Rumi, sengathi u-Allah angamjabulisa, wayefuna ukuthuthela eMadinah, kodwa abakwaQuraysh bamvimba bathi wafika eMecca empofu wabe esenothile lapho, nokuthi ngeke bamvumele ahambe naye nemali yakhe. Wabanikeza ukuthi abatshele indawo yemali yakhe ukuze bamvumele ahambe, bavuma, wabatshela indawo wabe esehamba eyofuduka eya kuMprofethi ﷺ. Izincwadi ze-biography zithi uMprofethi ﷺ wamemukela ngokuthi: “Ukuthengisa kunenzuzo, Abu Yahya,” futhi kwembulwa incazelo yokunikela ngomphefumulo nemali ngenxa yokuthola intokozo ka-Allah. Inhloso yendaba akukhona ukudumisa ubumpofu, kodwa ukukhombisa ukuthi uSuhayb wabeka inkululeko yokuthuthela nokholo phambi kwemali engabuyiselwa.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ukupha akukhona ngaso sonke isikhathi esikunikezayo kokweqile kwethu; kungaba ukukhetha okunenjongo kwalokho esingakuvumeli imali ukuthi isivimbe kukho.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • U-Suhayb Ar-Rumi, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    Wayengomunye wabokuqala ukwamukela ubuSulumane futhi engomunye wamaMuhajirun eMadinah. Wayaziwa ngokuqina nokupha, futhi u-Umar wamenza umholi womkhuleko wabantu ngemuva kokulimala kwakhe.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Hayat As-Sahabah, Ingxenye Yokuqala, ikhasi 436, Isahluko Sokuthuthela

Ukuphathelisa: Al-Bayhaqi kanye nezincwadi ze-biography endabeni yokuthuthela kukaSuhayb

Izinga Lokuhlela: Indaba ye-biography

Isexwayiso: Izindlela zokulandisa zamagama endaba kanye nesizathu sokwembulwa ziyahlukahluka; futhi incazelo yokushiya kukaSuhayb imali yakhe ngenxa yokuthuthela idumile emithonjeni ye-biography kanye ne-encouragement.

Indaba 18 — Umqulu Wesibili — Ukupha

Isihlahla sesundu ePharadesi nengadi emhlabeni

U-Abu al-Dahdah no-Umm al-Dahdah, kwangathi u-Allah angabajabulela

Izindaba ezikhuthazayo zisho ukuthi indoda yayinesihlahla sesundu esasiyihlupha umakhelwane wayo. UMprofethi ﷺ wayinikeza isihlahla sesundu ePharadesi ukuze isiyeke, kodwa ayizange yamukele. Lapho izindaba zifika ku-Abu al-Dahdah, wathenga isihlahla sesundu kumnikazi waso ngengadi yakhe, wabe esiyinikeza umuntu oswele, wabuyela ekhaya ebiza umkakhe ukuba baphume engadini ngoba wayeyiboleke ku-Allah. Ezinye izindaba zibonisa impendulo ka-Umm al-Dahdah ngenjabulo nangokuvuma. Inhloso yale ndaba ukuveza isivinini sokuphendula kuka-Abu al-Dahdah, nokuthi ikhaya amalungu alo ahlanganyela incazelo yokupha lingaguqula impahla ethandekayo ibe yinzuzo nomusa.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Lapho abantu basekhaya bevumelana ngenhloso, ukupha akubi ukulahlekelwa komuntu ngamunye kodwa kuba isinqumo esakha incazelo ehlanganyelwe.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Abu Ad-Dahdah Al-Ansari, kwangathi uAllah angamjabulisa

    Umngane womprofethi ongum-Ansari owaziwa ngokupha kwakhe nokusebenzisa kwakhe endleleni kaAllah. Indaba yesivande sakhe ikhulunywa ezindabeni ezikhuthazayo ngamagama nemininingwane ehlukahlukene.

  • Umm Ad-Dahdah, kwangathi uAllah angamjabulisa

    Umngane womprofethi ongum-Ansari, okhulunywa ngezinye izindaba zesivande sika-Abu Ad-Dahdah kanye nokuvuma kwakhe ukupha. Igama lakhe alifakazelwa kuzo zonke izindlela zendaba.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: حياة الصحابة, Isiqephu Sesibili, amakhasi 413–414, Isahluko Sokupha

Ukuphathelisa: مسند أحمد والمستدرك للحاكم في قصة أبي الدحداح

Izinga Lokuhlela: Umsuka oqinile nemininingwane ehlukahlukene

Isexwayiso: Indaba yalandiswa ngamagama nemininingwane ehlukahlukene, futhi kukhona umehluko ekubizeni umfazi namazwi akhe; ngakho yahlanganiswa lapha ngokwencazelo eyaziwayo.

Indaba 19 — Umqulu Wesibili — Ukupha

Ukulungiselela iButho Lobunzima

U-Uthman ibn Affan, kwangathi u-Allah angamjabulisa

Ngesikhathi sempi yaseTabuk, lapho abantu babeswele imali nokudla, uMprofethi ﷺ wabiza ukuba kulungiselelwe ibutho. U-Uthman ibn Affan, kwangathi u-Allah angamjabulisa, wanikela kakhulu ekulungiseleleni ibutho lobunzima. Izindaba zafika zinezibalo ezahlukene zamakamela namadinari, kodwa zonke zavumelana ngobukhulu bomnikelo wakhe nangokudunyiswa kwakhe nguMprofethi ﷺ. Ukupha lapha kwakungeyona imali ehlukile eqinisweni labantu; kodwa kwakuyisixazululo sesidingo sebutho elalilungiselela uhambo olude ngesikhathi esinzima. Ngakho-ke, le ndaba yahlala iyisibonelo sokuthi umuntu ocebile angakwazi ukuguqula amandla akhe abe umthwalo wemfanelo womphakathi lapho kunesidingo.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ingcebo ithola incazelo yayo yokuziphatha lapho iguqulwa, ngesikhathi sobunzima, ibe amandla asebenzayo anciphisa umthwalo emphakathini.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • U-Uthman ibn Affan, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    IKhalifa lesithathu eliQondisiwe futhi engomunye wabokuqala ukwamukela ubuSulumane. Wathola isiteketiso esithi Dhun-Nurayn (Umnikazi Wezibani Ezimbili) ngenxa yokushada namadodakazi amabili oMprofethi ﷺ. Walungiselela ibutho lase-Usra futhi waqoqa abantu kwi-Mushaf eyodwa ngesikhathi sakhe sokuba yiKhalifa.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Hayat al-Sahabah, Ingxenye Yesibili, ikhasi 418, Isahluko Sokupha

Ukuphathelisa: Al-Tirmidhi, Ahmad, no-Al-Hakim ku-Manaqib Uthman kanye nokulungiselela iButho Lobunzima

Izinga Lokuhlela: Kuhle

Isexwayiso: Izindaba ziyahlukahluka ngobuningi balokho u-Uthman akulungiselela nangamagama okudumisa; okungaguquki ngokujwayelekile umnikelo wakhe omkhulu ekulungiseleleni ibutho lobunzima.

Indaba 20 — Umqulu Wesibili — Ukupha

Phakathi Kwengxenye Yemali Nayo Yonke

U-Abu Bakr Al-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa, no-Umar ibn Al-Khattab, kwangathi u-Allah angamjabulisa

U-Umar, kwangathi u-Allah angamjabulisa, ulandisa ukuthi ngolunye usuku wayala ukuba kunikezwe isadaqa, futhi lokho kwahambisana nemali ayenayo. Wathi ngaphakathi kuye uzodlula u-Abu Bakr Al-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa, uma nje emdlula ngolunye usuku. Waletha ingxenye yemali yakhe, uMprofethi ﷺ wambuza: Ushiyele ini umndeni wakho? Wathi: Okufanayo. Kwase kufika u-Abu Bakr Al-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa, nakho konke ayenako, futhi lapho ebuzwa ukuthi ushiyele ini umndeni wakhe, wathi: Ngibashiyele u-Allah noMthunywa Wakhe. U-Umar wathi wazi ngaleso sikhathi ukuthi ngeke adlule u-Abu Bakr Al-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa, kunoma yini. Le ndaba iveza ukuncintisana okuhle okungenabo ububi, kodwa ayikwenzi kube umthetho ojwayelekile wokubala; ngoba umuntu ngamunye unomthwalo wemfanelo walabo abamncikile kanye nomthwalo wemfanelo wakhe okungafanele ulahlekelwe.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ukuncintisana okudunyiswayo kuholela ebuhleni, kodwa kusadinga ukuqonda umthwalo wemfanelo hhayi ukuqhathanisa okungaqondile.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Abu Bakr al-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    U-Abdullah ibn Abi Quhafah, umholi wokuqala wama-Rightly Guided Caliphs futhi phakathi kwabokuqala ukwamukela ubuSulumane. Wayengumngane kaMprofethi ﷺ ngesikhathi se-Hijrah, futhi wathatha i-Caliphate ngemuva kokushona kwakhe.

  • Umar ibn al-Khattab, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    I-Caliph yesibili yama-Rightly Guided Caliphs futhi phakathi kwabangane abakhulu bakaMprofethi ﷺ. Wafakaza izimpi, futhi umbuso wanda ngesikhathi sakhe se-Caliphate ngokunaka okubonakalayo kokulunga nokubonisana.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Hayat al-Sahabah, Ingxenye Yesibili, ikhasi 398, Isahluko Sokupha

Ukuphathelisa: Sunan Abi Dawud kanye no-Jami' al-Tirmidhi kusuka ku-Umar, kwangathi u-Allah angamjabulisa

Izinga Lokuhlela: Kuhle

Isexwayiso: U-Al-Tirmidhi wenza le ndaba yaba 'kuhle', futhi abanye abafundi bahlaziya ezinye zezindlela zayo; ilandiswa ngezimfanelo zika-Al-Siddiq ngaphandle kokuyenza umthetho ojwayelekile wokukhipha yonke imali.

Indaba 31 — Umqulu Wesibili — Ukupha

Inqola Eguqulwe Yaba Isipho

U-Abd al-Rahman ibn Awf, kwangathi u-Allah angamjabulisa

U-Abd al-Rahman ibn Awf, kwangathi u-Allah angamjabulisa, wayengomunye wabathengisi abaphumelele kakhulu eMadinah. Izindaba zokuphila kwakhe zikhuluma ngenqola yakhe enkulu eyayigcwele ukudla nezimpahla, wayinikela ngenxa ka-Allah lapho ebona isidingo sabantu. Imithombo yezincwadi zokuphila kwabantu ilandisa ezinye izithombe zokupha kwakhe okukhulu nokusiza kwakhe abafuduki, abantu baseBadr, nomama babakholwayo. Izindaba ziyahlukahluka ngenani lamakamela namadinari, ngakho-ke akukho nani elilodwa elingaqinisekiswa; kodwa ukuqoqwa kwezindaba kubonisa ukuthi akazange enze impumelelo yezohwebo ibe umgomo ovaliwe, kodwa waguqula ingxenye enkulu yayo yaba inzuzo eyadlulela kwabanye.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ukupha okusimeme akulindeli okusele okungenanzuzo; kunalokho, kwenza impumelelo ngokwayo ibe umthombo ohlosiwe wokukhonza abantu.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • U-Abd Ar-Rahman ibn Awf, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    Wayengomunye wabayishumi abathembisiwe iPharadesi futhi engomunye wamaMuhajirun okuqala. Wayaziwa ngohwebo nokupha, futhi wayengomunye wamalungu ayisithupha eShura.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Hayat al-Sahabah, Ingxenye Yesibili, Isahluko Ngokupha Ngenxa Ka-Allah Nezinhlangano Zokupha Zika-Abd al-Rahman ibn Awf

Ukuphathelisa: Musnad Ahmad, al-Tabaqat al-Kubra ka-Ibn Sa'd, nezincwadi zokuphila kwabantu ezindabeni zokupha kuka-Abd al-Rahman ibn Awf, kwangathi u-Allah angamjabulisa

Izinga Lokuhlela: Umsuka oqinile nemininingwane ehlukahlukene

Isexwayiso: Ukupha okukhulu kuka-Abd al-Rahman, kwangathi u-Allah angamjabulisa, kudume kakhulu emithonjeni yezincwadi zokuphila kwabantu, kodwa izinombolo zenqola, inani lezinhlangano zokupha, namagama eminye imibiko kuyahlukahluka; ngakho-ke, ukulandisa akuzange kwakhiwe kunombolo ethile.

Amanye Amanani

Izimo ezihlanganisa amanani okuqina, ubuholi, ukubekezela, ukukhonza, nokuziphatha ezimpilweni zamaSahaba, kwangathi uAllah angajabula ngabo.

Indaba 1 — Umqulu Wokuqala — Ingxoxo

Hlala phansi ulalele kuqala

UMus'ab ibn Umayr, U-Usayd ibn Hudayr, USa'd ibn Mu'adh

UMus'ab ibn Umayr, kwangathi u-Allah angamjabulisa, wayehlala eMadina no-As'ad ibn Zurarah, emema abantu ku-Islam futhi efundisa iQur'an kulabo ababeguqukile. Lokhu kwafinyelela ku-Usayd ibn Hudayr, owayengomunye wabaholi besizwe sakhe ngaleso sikhathi. Wafika ethukuthele, ephethe umkhonto wakhe ukuze avimbele lo mhlangano. UMus'ab akazange amcasule noma amsongoze, kodwa wathi kuye ngokuthula: "Hlala phansi ulalele. Uma ukuthanda lokho okuzwayo, kuzamukele; uma ungakuthandi, sizokuyeka." U-Usayd wabeka umkhonto wakhe phansi wahlala. UMus'ab wamfundela iQur'an futhi wamchazela i-Islam. Ubuso bakhe bashintsha, wabuza ngendlela yokungena enkolweni, wabe eseya esizweni sakhe futhi wakhomba uSa'd ibn Mu'adh kulo mhlangano. USa'd naye wafika, futhi umhlangano waphela ngokuguquka kwabo bobabili, kuvula umnyango obanzi wokubiza abantu ku-Islam phakathi kwamaBanu Abd al-Ashhal.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ukukholisa akuqali ngokuthulisa umphikisi, kodwa ngokumnika ukuphepha okwanele ukuze alalele futhi ezwakale.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Mus'ab ibn Umayr, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    Phakathi kwabokuqala ukwamukela ubuSulumane, uMprofethi ﷺ wamthumela eMadinah ngaphambi kwe-Hijrah njengomfundisi nommemezeli. Ukwamukela ubuSulumane kwabaholi abaningana be-Ansar ngezandla zakhe kwaba nomthelela omkhulu ekulungiseleleni iMadinah.

  • As'ad ibn Zurarah, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    Phakathi kwabokuqala be-Ansar ukwamukela ubuSulumane futhi phakathi kwabaholi be-Pledge of Aqabah. UMus'ab ibn Umayr wahlala endlini yakhe eMadinah ngaphambi kwe-Hijrah, futhi washona ngonyaka wokuqala we-Hijrah ngaphambi kwe-Badr.

  • Usayd ibn Hudayr, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    Phakathi kwabaholi be-Aws kanye nabakwaBanu Abd al-Ashhal, wamukela ubuSulumane ngezandla zikaMus'ab ibn Umayr. Wafakaza izimpi noMprofethi ﷺ, futhi wayaziwa ngobuhle bakhe nangokuphindaphinda kwakhe okuhle.

  • Sa'd ibn Mu'adh, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    Inkosi yama-Aws nomholi wamaBanu Abd al-Ashhal, wamukela ubuSulumane futhi abantu bakhe bamlandela ekwamukeleni ubuSulumane esigabeni sokuqala. Wafakaza i-Badr, i-Uhud, ne-Khandaq, futhi washona ngenxa yamanxeba akhe ngemuva kwe-Khandaq.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: حياة الصحابة, الجزء الأول, ص ٢١٩–٢٢٠, باب الدعوة

Ukuphathelisa: سيرة ابن إسحاق من طريق عبد الله بن أبي بكر وغيره

Izinga Lokuhlela: Indaba yomlando

Isexwayiso: Indaba yomlando edumile; yethulwa njengendaba yomlando hhayi njengeHadith eqinisekisiwe.

Indaba 2 — Umqulu Wokuqala — Ukuqina

Uhambo ngemuva konyaka wokuhlukana

U-Umm Salamah, kwangathi u-Allah angamjabulisa

Lapho u-Abu Salamah, kwangathi u-Allah angamjabulisa, enquma ukuthuthela eMadina, u-Umm Salamah wahamba naye. Kodwa umndeni wakhe wamvimba ukuba ahambe futhi wambuyisela eMecca. Kwase kufika umndeni ka-Abu Salamah wamhlwitha ingane yakhe, ngakho-ke wahlukana nomyeni wakhe, ingane yakhe, nezwe lakhe. Wayephuma njalo ekuseni aye e-Abtah, ahlale akhale kuze kube kusihlwa, engenakwenza lutho ngaphandle kokukhononda kwakhe ku-Allah. Ngemuva konyaka, indoda ethile yesizwe sakhe yamhawukela, yakholisa abantu bakhe ukuba bamshiye, kwase kuba nomusa umndeni ka-Abu Salamah wambuyisela ingane yakhe. Ngemuva kwalokho wahamba yedwa nengane yakhe, wahlangana no-Uthman ibn Talhah, owamletha ngokuphepha waze wamthola umyeni wakhe eMadina. Ngakho-ke, ukuqina kwakhe kwakungelona nje igama elidlulayo, kodwa kwakuyisibindi eside esalandelwa umsebenzi waze kwaphela ukuthuthela.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ekulahlekelweni nasekuvinjweni ngenkani, umuntu ugcina inhloso yakhe ngesibindi, umsebenzi, nokwamukela usizo oluthembekile.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Umm Salamah, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    UHind bint Abi Umayyah, phakathi kwabomama babakholwayo futhi phakathi kwabokuqala abafuduka. Walandisa ama-hadith amaningi, futhi wayaziwa ngobuhlakani bakhe nangokuqonda kwakhe kwezomthetho.

  • Abu Salamah ibn Abd al-Asad, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    Phakathi kwabokuqala ukwamukela ubuSulumane nomyeni ka-Umm Salamah ngaphambi kukaMprofethi ﷺ. Wafuduka waya e-Abyssinia wabe eseya eMadinah, futhi washona ngenxa yamanxeba awathola e-Uhud.

  • Uthman ibn Talhah, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    WayengowakwaBanu Abd al-Dar, futhi wamukela ubuSulumane ngaphambi kokunqotshwa kweMakkah futhi wafuduka waya eMadinah. UMprofethi ﷺ wamshiyela ukugcinwa kweKa'bah ngosuku lokunqotshwa phakathi kwabakwaBanu Shaybah.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: حياة الصحابة, الجزء الأول, ص ٤٣٤–٤٣٥, باب الهجرة

Ukuphathelisa: ابن إسحاق عن أم سلمة رضي الله عنها

Izinga Lokuhlela: Indaba yomlando

Indaba 3 — Umqulu Wokuqala — Inkululeko Kanembeza

Munye, Munye

UBilal ibn Rabah, kwangathi uAllah angamjabulisa, no-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi uAllah angamjabulisa

UBilal, kwangathi uAllah angamjabulisa, wayengomunye wababuthaka eMecca. U-Umayyah ibn Khalaf wayemhlushwa ekushiseni okukhulu, emlahla esihlabathini esishisayo futhi ebeka itshe elikhulu esifubeni sakhe, emcela ukuba aphike ubuSulumane. Wayengenamandla okuzivikela ekuhlushweni, kodwa wayenelilodwa igama ababengenakukwazi ukulithatha kuye: "Munye, Munye." U-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi uAllah angamjabulisa, wadlula ngakuye, wabona umuntu ehlushwa ngenxa yokholo lwakhe, wabe esexoxisana no-Umayyah ukuba amthenge. U-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi uAllah angamjabulisa, akazange ame nje ekugxekeni, kodwa wakhokha imali wamkhulula uBilal wabe esemkhulula ngenxa kaAllah. Ngemuva kwalokho, uBilal waba ummuezzin woMprofethi ﷺ, futhi igama alisho ngaphansi kwetshe lahlala liyisibonakaliso sokuthi ubuthakathaka bomzimba abusho ukuwa konembeza.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Inkululeko yokukholwa ivikelwa ngokubekezela ekucindezelweni nangokusekelwa kwabacindezelwe yilabo abanamandla.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Bilal ibn Rabah, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    Phakathi kwabokuqala ukwamukela ubuSulumane, wahlukunyezwa eMakkah wabe esekhululwa ngu-Abu Bakr al-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa. UMprofethi ﷺ wamkhetha njenge-mu'adhdhin, futhi wafakaza izimpi naye.

  • Abu Bakr al-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    U-Abdullah ibn Abi Quhafah, umholi wokuqala wama-Rightly Guided Caliphs futhi phakathi kwabokuqala ukwamukela ubuSulumane. Wayengumngane kaMprofethi ﷺ ngesikhathi se-Hijrah, futhi wathatha i-Caliphate ngemuva kokushona kwakhe.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: حياة الصحابة, الجزء الأول, ص ٣٤٧–٣٤٨, باب تحمل الشدائد

Ukuphathelisa: روايات ابن إسحاق وأبي نعيم في الحلية

Izinga Lokuhlela: Indaba ye-Seerah

Isexwayiso: Izindlela ezithile zemininingwane yendaba ziyahlukahluka; kodwa isisekelo sokuhlushwa kukaBilal, ukuqina kwakhe, nokukhululwa kwakhe ngu-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi uAllah angamjabulisa, kudumile futhi kuqinisekisiwe.

Indaba 4 — Umqulu Wokuqala — Inkonzo Yomphakathi

Indoda Okungafanele Ikhishwe

U-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi uAllah angamjabulisa, no-Ibn Ad-Dughunnah

Lapho ukuhlukumeza kwamaQuraish kuba kubi kakhulu, u-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi uAllah angamjabulisa, waphuma efuna izwe lase-Abyssinia, wafika eBirak Al-Ghimad, lapho ahlangana khona no-Ibn Ad-Dughunnah owambuza ngendawo ayeya kuyo. Lapho ezwa ukuthi waxoshwa ezweni lakhe, wamtshela ukuthi indoda efana naye akufanele iphume noma ikhishwe; ngoba uhola abangenalutho, uhlanganisa izihlobo, uthwala umthwalo wabo bonke, wamukela izivakashi, futhi usiza ezinkingeni zeqiniso. Wambuyisela eMecca ngaphansi kokuvikelwa kwakhe, futhi wamfakazela ngalezi zimfanelo phambi kwamaQuraish, abamukela ukuthi u-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi uAllah angamjabulisa, ahlale ngaphansi kokuvikelwa kwakhe. Kodwa babeka umbandela wokuthi angaphakamisi izwi lakhe ekufundeni nasekukhulekeni ngenxa yokwesaba ukuthi abantu bangathinteka, base beba bancane ngisho nangokuvikelwa kwakhe, ngakho u-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi uAllah angamjabulisa, wakhetha ukubuyisela ukuvikelwa kuka-Ibn Ad-Dughunnah futhi aqhubeke nokukhonza iNkosi yakhe ngaphansi kokuvikelwa kukaAllah yedwa. Le ndaba iveza ukuthi impilo yomphakathi ingaba kanjani ubufakazi kumuntu, nokuthi isimiso sihlala sibaluleke kakhulu kunokuphepha okunezimo.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ukuvikela okunamandla kakhulu komuntu kungaba umthelela awushiyile ezimpilweni zabomakhelwane bakhe ngaphambi kokuba adinge ukuvikela kwabo.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Abu Bakr al-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    U-Abdullah ibn Abi Quhafah, umholi wokuqala wama-Rightly Guided Caliphs futhi phakathi kwabokuqala ukwamukela ubuSulumane. Wayengumngane kaMprofethi ﷺ ngesikhathi se-Hijrah, futhi wathatha i-Caliphate ngemuva kokushona kwakhe.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: حياة الصحابة, الجزء الأول, ص ٣٣٩–٣٤٠, باب تحمل الشدائد

Ukuphathelisa: صحيح البخاري عن عائشة رضي الله عنها

Izinga Lokuhlela: Iqiniso

Indaba 5 — Umqulu Wesibili — Ubuholi ngesikhathi senhlekelele

Lapho usizi lubuyisela abantu eqinisweni

U-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa, no-Umar ibn Al-Khattab, kwangathi u-Allah angamjabulisa

Lapho uMthunywa ka-Allah ﷺ eshona, izindaba zehlela abangane ngendlela enzima, kangangokuthi u-Umar, kwangathi u-Allah angamjabulisa, akazange akholwe ukuthi uMprofethi ushonile, futhi wasukuma ekhuluma nabantu ngomzwelo wokulahlekelwa. U-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa, wangena kuMthunywa ka-Allah ﷺ, wamanga phakathi kwamehlo akhe wathi: Uphile kahle usaphila futhi ushonile, wabe eseyophumela kubantu futhi akazange aluchithe usizi lwabo, kodwa wababuyisela emfundisweni eyisisekelo. Wafunda amazwi ka-Allah uSomandla: ﴿Futhi uMuhammad akalutho ngaphandle koMthunywa; abathunywa abaningi badlule ngaphambi kwakhe.﴾ Wabe esethi: Noma ubani owayekhonza uMuhammad, uMuhammad ushonile, futhi noma ubani owayekhonza u-Allah, u-Allah uphila futhi akafi. Ubukhali bokushaqeka behla phambi kokucaca kwevesi, futhi u-Umar wathi izinyawo zakhe azikwazanga ukumthwala lapho ezwa. Inkulumo ka-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa, yayingekona ukuphika uthando, kodwa kwakuwukuvikela ubunye nokukwazi kweqembu ukwenza umsebenzi walo ngemuva kokulahlekelwa okukhulu.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ubuholi ngesikhathi sokulahlekelwa abuluphiki usizi; kodwa buvimbela usizi ekukhubazeni iqiniso nomsebenzi.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Abu Bakr al-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    U-Abdullah ibn Abi Quhafah, umholi wokuqala wama-Rightly Guided Caliphs futhi phakathi kwabokuqala ukwamukela ubuSulumane. Wayengumngane kaMprofethi ﷺ ngesikhathi se-Hijrah, futhi wathatha i-Caliphate ngemuva kokushona kwakhe.

  • Umar ibn al-Khattab, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    I-Caliph yesibili yama-Rightly Guided Caliphs futhi phakathi kwabangane abakhulu bakaMprofethi ﷺ. Wafakaza izimpi, futhi umbuso wanda ngesikhathi sakhe se-Caliphate ngokunaka okubonakalayo kokulunga nokubonisana.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Ḥayāt aṣ-Ṣaḥābah, Isiqephu Sesibili, amakhasi 44–45, Isahluko Sokuhlanganisa Izwi

Ukuphathelisa: Ṣaḥīḥ al-Bukhārī, futhi inobufakazi obuqinile obuvela ku-Aisha no-Ibn Abbas

Izinga Lokuhlela: Iqiniso

Indaba 7 — Umqulu Wesibili — Umsebenzi Nesithunzi

Ukuthwala Izithelo Ekhanda Lakhe

Asma bint Abi Bakr, kwangathi uAllah angamjabulisa

U-Asma bint Abi Bakr, kwangathi uAllah angamjabulisa, ubalisa okuthile ngokuqala kwekhaya lakhe no-Az-Zubayr, kwangathi uAllah angamjabulisa; ngaleso sikhathi wayengenayo imali noma isigqila ngaphandle kwehhashi lakhe. Wayelondla ihhashi, aliphuzise, alungise isikhumba salo, axove inhlama, aphinde agaye imbewu yesundu yomthwali wabo wamanzi, bese ethwala imbewu yesundu evela endaweni ekude ka-Az-Zubayr ekhanda lakhe. Ngesinye isikhathi lapho ebuya, uMthunywa kaAllah ﷺ wahlangana naye kanye nabanye abangane bakhe, wabe esemkhomba ukuthi agibele ngemuva kwakhe, kodwa waba namahloni okuhamba namadoda futhi wakhumbula umona ka-Az-Zubayr, ngakho waqhubeka ethwele lokho ayekuthwele. U-Asma akazange abalise le ndaba ukuze adale isithombe esihle esingenakho ukukhathala, kodwa wachaza umsebenzi njengoba wawunjalo: umzamo wansuku zonke ekhaya elinezinsiza ezincane, enenhlonipho nesithunzi kanye nekhono lokubhekana nomthwalo wemfanelo. Ngakho-ke, le ndaba isinika uhlangothi lomlando womndeni olungabonakali ezindabeni zezimpi nezinqumo kuphela.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Umlando awenziwa abantu abasemikhawulweni kuphela; wenziwa nangemisebenzi yansuku zonke ethule eyakha amakhaya.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • U-Asma bint Abi Bakr, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    Umnikazi wamabhande amabili, wayengomunye wabokuqala ukwamukela ubuSulumane futhi eyindodakazi ka-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa. Wadlala indima ebalulekile ekulungiseleleni ukufuduka, futhi wabika ama-hadith nezindaba ezivela ku-Sirah.

  • U-Az-Zubayr ibn Al-Awwam, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    Wayengomunye wabayishumi abathembisiwe iPharadesi futhi engomunye wamaSulumane okuqala, futhi wayengumzala womama woMprofethi ﷺ. Wafakaza ezimpini futhi wayengomunye wamalungu ayisithupha eShura.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Hayat As-Sahabah, Ingxenye Yesibili, amakhasi 517–518, Isahluko Sezimilo Nobudlelwane

Ukuphathelisa: Sahih Al-Bukhari noMuslim ku-Asma, kwangathi uAllah angamjabulisa

Izinga Lokuhlela: Iyiqiniso

Indaba 9 — Umqulu Wesithathu — Ukuthobeka phambi kokubuyekeza

Akukhona konke ukubambezeleka okuyihlazo

U-Umar ibn Al-Khattab (uNkulunkulu ambusise) no-Abu Bakr As-Siddiq (uNkulunkulu ambusise)

E-Hudaybiyah, u-Umar ibn Al-Khattab (uNkulunkulu ambusise) wabona imibandela yesivumelwano sokuthula inzima kumaSulumane. Ukukhathazeka kwakhe ngokuphathelene nenkolo kwamhlula, wabuza uMprofethi ﷺ ngokusobala: “Asikho yini eqinisweni? Abekho yini emangeni? Pho kungani samukela ukuthotshiswa enkolweni yethu?” Umbuzo wakhe wawungesona isiphikiso esambulelweni, kodwa wayefuna ukuqonda ukuthi isithembiso sokunqoba sihlangana kanjani nalokhu kunikezela okubonakalayo. Wabe eseya ku-Abu Bakr As-Siddiq (uNkulunkulu ambusise) wambuza imibuzo efanayo. U-Abu Bakr As-Siddiq (uNkulunkulu ambusise) wathi kuye: “Namathala kuye, ngoba useqinisweni.” U-Umar wabe esezibuyekeza, waze wathi wenza izenzo ngenxa yalokho, esaba umthelela wamazwi akhe. Khona-ke uNkulunkulu wembula ukuthi isivumelwano sokuthula sasiwukunqoba, futhi amaSulumane angena eMecca ngokuphepha ngemuva kwalokho. Le ndaba igcina ilungelo lomuntu okholwayo lokubuza, futhi ngesikhathi esifanayo imfundisa isimilo sokubuyela emuva lapho ukuhlakanipha sekucacile.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Isibindi akukhona ukungabuzi; kodwa ukubuza ngesimilo, bese sibuyekeza ukwahlulela kwethu lapho kuvela isithombe esibanzi kithi.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Umar ibn al-Khattab, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    I-Caliph yesibili yama-Rightly Guided Caliphs futhi phakathi kwabangane abakhulu bakaMprofethi ﷺ. Wafakaza izimpi, futhi umbuso wanda ngesikhathi sakhe se-Caliphate ngokunaka okubonakalayo kokulunga nokubonisana.

  • Abu Bakr al-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    U-Abdullah ibn Abi Quhafah, umholi wokuqala wama-Rightly Guided Caliphs futhi phakathi kwabokuqala ukwamukela ubuSulumane. Wayengumngane kaMprofethi ﷺ ngesikhathi se-Hijrah, futhi wathatha i-Caliphate ngemuva kokushona kwakhe.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Hayat As-Sahabah, Ingxenye yesi-3, amakhasi 19–20, Isahluko Sokukholwa Okungabonakali

Ukuphathelisa: Sahih Al-Bukhari endabeni yesivumelwano sokuthula sase-Hudaybiyah

Izinga Lokuhlela: Kuyiqiniso

Indaba 10 — Umqulu Wesithathu — Ukubekezela okusebenzayo

Okungaphezu kwesikhathi esinzima

U-Khabbab ibn Al-Aratt (uNkulunkulu ambusise)

U-Khabbab ibn Al-Aratt (uNkulunkulu ambusise) wayengomunye wabokuqala ukuzwa ukuhlushwa eMecca. Lapho ubunzima bukhula, weza kuMprofethi ﷺ, elele ngengubo yakhe emthunzini we-Kaaba, ecela umthandazo nosizo, futhi ebuza: “Awusiceli yini usizo? Awumthandazeli yini uNkulunkulu ngenxa yethu?” UMprofethi ﷺ akazange amthethise ngenxa yobuhlungu bakhe, kodwa wamkhumbuza ukuthi abakholwayo ngaphambi kwabo babekamulwa ngamakama ensimbi kuze kufike emathanjeni abo, futhi bahlukaniswe phakathi, kodwa lokho akuzange kubavimbele enkolweni yabo. Wabe esemtshela ukuthi uNkulunkulu uzokuqedela lokhu kuze kube yilapho umgibeli ehamba esuka e-Sana'a eya e-Hadramawt engesabi lutho ngaphandle kukaNkulunkulu nempisi ezimvwini zakhe, wathi bayashesha. Impendulo yayinesithembiso nombono, kungekho ukuphika kokuhlushwa noma ukuthethelela ukungabi nabulungisa; ukulinda lapha ukubekezela endleleni ngenkathi kugcinwa isiqiniseko nomsebenzi, hhayi ukuzinikela esimweni samanje.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ithemba alibuhlungu ubuhlungu obusheshayo, kodwa livimbela ukwesaba ukuthi kungabusi ikusasa.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Khabab ibn Al-Aratt, kwangathi uAllah angamjabulisa

    Omunye wabokuqala ukwamukela ubuSulumane futhi omunye wababuthaka abahlushwa eMakkah. Wabona i-Badr nangemva kwayo futhi walandisa ama-hadith.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Hayat As-Sahabah, Ingxenye yesi-3, amakhasi 11–12, Isahluko Sobukhulu Bokukholwa

Ukuphathelisa: Sahih Al-Bukhari ku-Khabbab (uNkulunkulu ambusise)

Izinga Lokuhlela: Kuyiqiniso

Indaba 11 — Umqulu Wesithathu — Ukukhonza

Nikeza wonke umuntu okumfaneleyo

USalman Al-Farisi no-Abu Ad-Darda, kwangathi u-Allah angabajabulela

UMprofethi ﷺ wenza uSalman Al-Farisi no-Abu Ad-Darda, kwangathi u-Allah angabajabulela, babengabazalwane. Ngelinye ilanga, uSalman wavakashela u-Abu Ad-Darda, wabona u-Umm Ad-Darda egqoke izingubo ezinganakekelwe. Wambuza ngesimo sakhe, wathi u-Abu Ad-Darda akasidingi isidingo saleli zwe. U-Abu Ad-Darda wenzela isivakashi sakhe ukudla wathi uyazila ukudla, kodwa uSalman wenqaba ukudla ngaphandle kokuba adle naye, ngakho waphula ukuzila kwakhe. Kwathi lapho kufika ubusuku, u-Abu Ad-Darda wasukuma ukuze athandaze, uSalman wathi kuye: Lala, ngakho walala. Wazama ukusukuma futhi, wamyala ukuba alale, kwaze kwaba sekupheleni kobusuku wathi kuye: Sukuma manje, ngakho bathandaza. Khona-ke uSalman wathi kuye: Ngempela iNkosi yakho inelungelo phezu kwakho, nomphefumulo wakho unelungelo phezu kwakho, nomndeni wakho unelungelo phezu kwakho; ngakho nikeza wonke umuntu okumfaneleyo. Kwathi lapho lokhu kukhulunywa kuMprofethi ﷺ, wathi: «USalman ukhulume iqiniso.» Le ndaba ayinciphisi ukuthandaza ebusuku, kodwa ibeka ukukhonza esikalini esivimbela ukuthi umzamo uphenduke ukunganaki ilungelo lomzimba nomndeni.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ukukhonza akwakhelwe ekunganakeni umzimba noma umndeni; ukuphelela kwakho kusesikalini esihlanganisa ilungelo lika-Allah namalungelo abantu.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Salman Al-Farisi, kwangathi uAllah angamjabulisa

    Umngane womprofethi ovela e-Persia efuna iqiniso waze wahlangana noMprofethi ﷺ. Wasikisela ukumba umsele, futhi waziwa ngolwazi nokuzincisha izinto.

  • Abu Ad-Darda, kwangathi uAllah angamjabulisa

    U-Uwaymir Al-Ansari, omunye wabangane boMprofethi ﷺ nabantu abanolwazi nabakhonzayo. Wahlala e-Sham ngesikhathi sokubusa kuka-Umar no-Uthman futhi wafundisa abantu bakhe.

  • Umm Ad-Darda Khayrah bint Abi Hadrad, kwangathi u-Allah angajabula ngaye

    Umngane wesifazane nomka-Abu Ad-Darda. Waphila ngesikhathi soMprofethi ﷺ futhi walandisa kuye. Ungu-Umm Ad-Darda omkhulu, hhayi u-Umm Ad-Darda omncane, umfundi odumile.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Ḥayāt aṣ-Ṣaḥābah, Isiqephu Sesithathu, amakhasi 516–517, mayelana nokwenzeka phakathi kukaSalman no-Abu Ad-Darda

Ukuphathelisa: Ṣaḥīḥ al-Bukhārī, evela ku-Abu Juḥayfah, kwangathi u-Allah angamjabulisa

Izinga Lokuhlela: Iqiniso

Indaba 23 — Umqulu Wesithathu — Inhliziyo Ehlanzekile

Umsebenzi Ofihlekile: Inhliziyo Engenankohliso

U-Abdullah ibn Amr ibn al-Aas (kwangathi u-Allah angamjabulisa bobabili) kanye nendoda evela kuma-Ansar

Kubikwa ukuthi uMprofethi ﷺ watshela abangane bakhe izinsuku ezintathu ukuthi indoda evela kuma-Ansar yayizovela kubo futhi yayingomunye wabantu baseZulwini. U-Abdullah ibn Amr wayefuna ukwazi umsebenzi wayo, ngakho wacela imvume yokuhlala nayo ubusuku obuthathu. Akazange abone kuyo ukukhonza okuningi okungaphezu kokujwayelekile, ngaphandle kokuthi yayingalali ngaphandle kokukhumbula u-Allah. Lapho emtshela isizathu sokuhlala kwakhe, le ndoda yathi ayitholi kuyo inkohliso kunoma yimuphi umSulumane futhi ayimhawukeli muntu ngalokho u-Allah amnike kona. U-Abdullah wathi: “Yilokhu okukulethele kuleli zinga.” Le ndaba idonsela ukunaka emsebenzini ofihlekile wenhliziyo ongabonwa abantu ngokujwayelekile, ngenkathi izinga layo le-hadith lihlala lidinga ukunakwa.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Izimilo ezingabonwa abantu, njengokungabi nomona nokungabi nenkohliso, zingase zibe nzima kakhulu ekwakheni umuntu kunemisebenzi abanye abayishayela ihlombe.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Abdullah ibn Amr ibn Al-Aas, kwangathi uAllah angabajabulisa bobabili

    Umngane womprofethi owalandisa kakhulu, owaziwa ngokukhonza kwakhe nokubhala kwakhe ama-hadith ngemvume yoMprofethi ﷺ. Wayengomunye wezazi zomthetho phakathi kwabangane bomprofethi nabantu abanolwazi.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: حياة الصحابة، الجزء الثالث، ص ١٥٩–١٦٠، باب سلامة الصدر

Ukuphathelisa: مسند أحمد والسنن الكبرى للنسائي عن أنس رضي الله عنه

Izinga Lokuhlela: Uchungechunge lwayo lwezindaba luyaphikisana

Isexwayiso: Abanye abafundi baye baqinisekisa noma bathuthukisa ezinye zezindlela zayo, futhi kukhona ukukhuluma ngamachains ayo; ngakho-ke, kukhulunywa ngayo ezimfanelweni zemisebenzi ngokucophelela, futhi indoda yase-Ansar ayiqanjwanga egameni endabeni.

Indaba 30 — Umqulu Wesibili — Ukuthobeka

Ngingeke ngibe namahloni ngomuntu izingelosi ezinamahloni ngaye?

U-Uthman ibn Affan, kwangathi u-Allah angamjabulisa

UMprofethi ﷺ wayelele endlini yakhe kanti ingxenye yemilenze yakhe noma amathanga akhe yayivele obala. U-Abu Bakr wabe esecela imvume, wabe eselandelwa u-Umar, kwangathi u-Allah angabajabulisa bobabili, futhi wabavumela ngenkathi esesimweni sakhe. Lapho u-Uthman, kwangathi u-Allah angamjabulisa, ecela imvume, uMthunywa ka-Allah ﷺ wahlala phansi walungisa izingubo zakhe. U-Aisha, kwangathi u-Allah angamjabulisa, wabuza ngomehluko ekwamukelweni kwakhe, wathi: «Ngingeke ngibe namahloni ngomuntu izingelosi ezinamahloni ngaye?» Le ndaba ayiwenzi amahloni abe ukuhlehla noma ubuthakathaka; kunalokho, iqinisekisa ku-Uthman isici esihle uMprofethi ﷺ asibheka ukuba khona kwaso.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ukubheka izimilo ezinhle zabantu kuwuhlobo lobungane obuhle; inhlonipho ibheka ubuzwe bomunye futhi ayibuhleki.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • U-Uthman ibn Affan, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    IKhalifa lesithathu eliQondisiwe futhi engomunye wabokuqala ukwamukela ubuSulumane. Wathola isiteketiso esithi Dhun-Nurayn (Umnikazi Wezibani Ezimbili) ngenxa yokushada namadodakazi amabili oMprofethi ﷺ. Walungiselela ibutho lase-Usra futhi waqoqa abantu kwi-Mushaf eyodwa ngesikhathi sakhe sokuba yiKhalifa.

  • Abu Bakr al-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    U-Abdullah ibn Abi Quhafah, umholi wokuqala wama-Rightly Guided Caliphs futhi phakathi kwabokuqala ukwamukela ubuSulumane. Wayengumngane kaMprofethi ﷺ ngesikhathi se-Hijrah, futhi wathatha i-Caliphate ngemuva kokushona kwakhe.

  • Umar ibn al-Khattab, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    I-Caliph yesibili yama-Rightly Guided Caliphs futhi phakathi kwabangane abakhulu bakaMprofethi ﷺ. Wafakaza izimpi, futhi umbuso wanda ngesikhathi sakhe se-Caliphate ngokunaka okubonakalayo kokulunga nokubonisana.

  • Aisha bint Abi Bakr, kwangathi u-Allah angajabula ngaye

    Umama wabakholwayo nomkaMprofethi ﷺ nendodakazi ka-Abu Bakr As-Siddiq, kwangathi u-Allah angajabula ngaye. Wayengomunye wabangane abanolwazi olukhulu, futhi walandisa i-hadith yokuhlazeka kuka-Uthman nokunye okuvela ekuqondisweni koMprofethi ﷺ.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Impilo Yabangane, Ingxenye Yesibili, Isahluko Sezimfanelo Zika-Uthman Namahloni Akhe

Ukuphathelisa: Sahih Muslim kusuka ku-Aisha, kwangathi u-Allah angamjabulisa

Izinga Lokuhlela: Iyiqiniso

Indaba 33 — Umqulu Wesithathu — Isibindi

Umcibisheli Wokuqala Nesikhuthazo Somprofethi

Sa'd ibn Abi Waqqas, kwangathi uAllah angajabula ngaye

USa'd ibn Abi Waqqas, kwangathi uAllah angajabula ngaye, wayaziwa ngokuphumelela kwakhe ekucibisheleni, futhi kubikwa ukuthi nguye owokuqala ukucibishela umcibisholo endleleni kaAllah. Kuqinisekisiwe kuma-Sahihayn ukuthi uMprofethi ﷺ wamnika imicibisholo ngosuku lwe-Uhud wathi kuye: “Cibisha; kwangathi ubaba nomama bangaba yisihlengo sakho.” Lezi zindaba ezimbili zikhombisa ndawonye ukuphumelela kukaSa'd, ikhono lakhe, nesikhundla sakhe, kodwa azisho ukuthi umcibisholo wokuqala nesikhuthazo se-Uhud kwenzeka ngesikhathi esisodwa; ngakho-ke, le ndaba igcina umongo wayo ngesigameko ngasinye, futhi ikhombisa ukuthi ikhono likhula kanjani ngesinyathelo sokuqala bese kuba nesikhuthazo.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Ubuchule bakhiwa ngokuzijwayeza kusenesikhathi, futhi umholi ubunika ukuqina okwengeziwe lapho ebona ubuhle futhi ebukhuthaza ngokusobala.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Sa'd ibn Abi Waqqas, kwangathi u-Allah angajabula ngaye

    Omunye wabokuqala ukwamukela ubuSulumane nabayishumi abathembisiwe iPharadesi, futhi omunye wabadubuli abanekhono kakhulu phakathi kwabangane. Wahola ukunqoba kwe-Iraq, futhi wayengomunye wamalungu ayisithupha eShura.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Hayat As-Sahabah, Ingxenye Yesithathu, Isahluko SeJihad Nokucibishela

Ukuphathelisa: Sahih Al-Bukhari mayelana nomcibisholo wokuqala, kanye noSahih Al-Bukhari noMuslim mayelana nenkulumo kaMprofethi ﷺ kuSa'd ngosuku lwe-Uhud: Cibisha; kwangathi ubaba nomama bangaba yisihlengo sakho

Izinga Lokuhlela: Iyiqiniso

Isexwayiso: Umcibisholo wokuqala nesikhuthazo soMprofethi ﷺ kuqinisekisiwe ezindabeni eziyiqiniso, kodwa yizigameko ezimbili ezihlukene ekulandiseni; azihlanganiswanga lapha esigamekweni esisodwa sesikhathi.

Indaba 34 — Umqulu Wesithathu — Isibindi

Ubufakazi Kwabayishumi Nokuvikela Abangane

Sa'id ibn Zayd, kwangathi uAllah angajabula ngaye

Lapho indoda ethile ikhuluma kabi ngo-Ali ibn Abi Talib, kwangathi uAllah angajabula ngaye, phambi kukaSa'id ibn Zayd, kwangathi uAllah angajabula ngaye, uSa'id wakwenqaba lokho futhi wakhumbuza ngalokho akuzwa kuMthunywa kaAllah ﷺ mayelana nobuhle beqembu labangane bakhe. Wabala u-Abu Bakr, u-Umar, u-Uthman, u-Ali, uTalhah, uZubayr, uSa'd, u-Abdur-Rahman ibn Awf, no-Abu Ubaydah, wabe esechaza ukuthi nguye owesishumi, futhi walandisa izindaba ezinhle zabo zeJannah. Isimo sakhe sasiwukuvikela okusekelwe kulokho akukhumbula, hhayi ubuqaba obungaboni, futhi wakumemezela ngesikhathi lapho kwakudingeka khona ukuphendula ukuhlukumeza.

Kungani Kubalulekile Kithina Namuhla? Kuyisibindi ukuphendula amanga ngeqiniso eliqinisekisiwe, ngaphandle kokuguqula izimfanelo zibe yizinkuni zombango omusha.

Isingeniso Sabangane Abashiwo
  • Sa'id ibn Zayd, kwangathi u-Allah angajabula ngaye

    Omunye wabokuqala ukwamukela ubuSulumane nabayishumi abathembisiwe iPharadesi, futhi uyindodana kaZayd ibn Amr ibn Nufayl. Wafakaza ezimpini ngemuva kwe-Badr, futhi wayaziwa ngokugwema ukufuna ubuholi.

  • Abu Bakr al-Siddiq, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    U-Abdullah ibn Abi Quhafah, umholi wokuqala wama-Rightly Guided Caliphs futhi phakathi kwabokuqala ukwamukela ubuSulumane. Wayengumngane kaMprofethi ﷺ ngesikhathi se-Hijrah, futhi wathatha i-Caliphate ngemuva kokushona kwakhe.

  • Umar ibn al-Khattab, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    I-Caliph yesibili yama-Rightly Guided Caliphs futhi phakathi kwabangane abakhulu bakaMprofethi ﷺ. Wafakaza izimpi, futhi umbuso wanda ngesikhathi sakhe se-Caliphate ngokunaka okubonakalayo kokulunga nokubonisana.

  • U-Uthman ibn Affan, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    IKhalifa lesithathu eliQondisiwe futhi engomunye wabokuqala ukwamukela ubuSulumane. Wathola isiteketiso esithi Dhun-Nurayn (Umnikazi Wezibani Ezimbili) ngenxa yokushada namadodakazi amabili oMprofethi ﷺ. Walungiselela ibutho lase-Usra futhi waqoqa abantu kwi-Mushaf eyodwa ngesikhathi sakhe sokuba yiKhalifa.

  • Ali ibn Abi Talib, kwangathi u-Allah angajabula ngaye

    Umzala woMprofethi ﷺ nomyeni kaFatimah, kwangathi u-Allah angajabula ngaye. Wayengomunye wabokuqala ukwamukela ubuSulumane futhi engowesine kumaKhalifa Aholwa Ngokuqondile. Wafakaza kuzo zonke izimpi ngaphandle kwe-Tabuk lapho uMprofethi ﷺ emshiya e-Madinah.

  • Talhah ibn Ubaydullah, kwangathi u-Allah angajabula ngaye

    Omunye wabokuqala ukwamukela ubuSulumane futhi omunye wabayishumi abathembisiwe iPharadesi. Wafakaza e-Uhud futhi wavikela uMprofethi ﷺ lapho, futhi wayengomunye wamalungu ayisithupha eShura.

  • U-Az-Zubayr ibn Al-Awwam, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    Wayengomunye wabayishumi abathembisiwe iPharadesi futhi engomunye wamaSulumane okuqala, futhi wayengumzala womama woMprofethi ﷺ. Wafakaza ezimpini futhi wayengomunye wamalungu ayisithupha eShura.

  • Sa'd ibn Abi Waqqas, kwangathi u-Allah angajabula ngaye

    Omunye wabokuqala ukwamukela ubuSulumane nabayishumi abathembisiwe iPharadesi, futhi omunye wabadubuli abanekhono kakhulu phakathi kwabangane. Wahola ukunqoba kwe-Iraq, futhi wayengomunye wamalungu ayisithupha eShura.

  • U-Abd Ar-Rahman ibn Awf, kwangathi u-Allah angamjabulisa

    Wayengomunye wabayishumi abathembisiwe iPharadesi futhi engomunye wamaMuhajirun okuqala. Wayaziwa ngohwebo nokupha, futhi wayengomunye wamalungu ayisithupha eShura.

  • Abu Ubaydah Amir ibn Al-Jarrah, kwangathi u-Allah angajabula ngaye

    Omunye wabokuqala ukwamukela ubuSulumane nabayishumi abathembisiwe iPharadesi, futhi uMprofethi ﷺ wamqamba ngokuthi umthembekile walesi sizwe. Wahola amabutho e-Sham futhi washona ngesikhathi sobhubhane lwe-Amwas.

Umthombo Nezinga Lendaba

Indawo: Hayat As-Sahabah, Ingxenye Yesithathu, Isahluko Sobuhle Babangane Nokugcina Ulimi

Ukuphathelisa: Sunan Abi Dawud, Jami' At-Tirmidhi, noMusnad Ahmad kusuka kuSa'id ibn Zayd, kwangathi uAllah angajabula ngaye

Izinga Lokuhlela: Kuhle

Isexwayiso: I-hadith yabayishumi inhle ngenxa yezindlela zayo eziningi, futhi amagama ezindaba nezimo zomhlangano kanye nokukhomba lowo owakhuluma kuyahlukahluka; ngakho-ke, isethulo sigxile kuphela ekwenqabeni kokuqala kukaSa'id nokulandisa kwakhe ubuhle.

Imiqulu Emithathu

Umqulu Wokuqala

Ubizo Nokwakha Umphakathi

  • Ukubizela kuAllah
  • Isifungo Nokwethembeka
  • Ukubekezela Ezinkingeni
  • Ukufuduka
  • Ukusekela Nokunikeza Indawo Yokuhlala
  • I-Jihad Nokunikela

Umqulu Wesibili

Ubumbano Nokuhlanjululwa Kwempilo

  • Ubumbano Lwezwi
  • Ukusebenzisa Imali Endleleni kaAllah
  • Ukulwa Nezifiso
  • Ukuziphatha Nezimpawu
  • Ukubonisana Phakathi Kwabo

Umqulu Wesithathu

Ukholo, Ukukhonza Nolwazi

  • Ukukholelwa Kokungabonakali
  • Ukuhlangana Ngomkhuleko
  • Ulwazi Nokukhumbula
  • Umnxazo
  • Izintshumayelo Nezixwayiso
  • Ukusekelwa Okungabonakali Nezizathu Zokunqoba

Hayat As-Sahabah (Izimpilo Zabangane)

USheikh Muhammad Yusuf Al-Kandahlawi — Imiqulu Yokuqala, Yesibili Neyesithathu — Uhlelo Olusha Olubuyekeziwe

Iqoqwe, Yahlelwa, futhi Yahlaziywa ngu: Muhammad Ilyas Barabankwi

Funda Incwadi kanye Nokuqukethwe Kwayo Emtatsheni Wezincwadi i-Shamela

Leli khasi lithembele kumakhophi afakiwe emiqulu emithathu, kanti futhi libhekisele kokuqukethwe kwencwadi emtatsheni wezincwadi i-Shamela. Isicaphuno sokuqala esingenhla sithinta isingeniso somqulu wokuqala, kuyilapho isethulo semiqulu sifingqa izahluko nezihloko zencwadi kuyo yonke imiqulu emithathu.