Унинг исмлари ﷺ ва лақаблари

Унинг исмлари суннатда

Набий ﷺ шундай дедилар: «Мен Муҳаммадман, мен Аҳмадман, мен — ал‑маҳийман; Аллоҳ мен орқали куфрни йўқ қилади. Мен — ал‑ҳаширман; қиёматда одамлар менинг поям олдига тортилиб йиғилади. Мен — ал‑аъқибман; мендан кейин пайғамбар бўлмайди». Ва бошқа ривоятда: «ва мен ал‑муқаффо, тавба пайғамбари ва раҳмат пайғамбари» дейилади. Саҳиҳ Муслимда: «ва нәбий ал‑малҳама». Бу ривоятни Бухорий ва Муслим ривоят қилган [البخاري] [مسلم].

• Муҳаммад — дунёда ҳам, охиратда ҳам мақталган (المحمود)
• Аҳмад — барча пайғамбарлардан кўра Аллоҳга кўпроқ ҳамд ўқувчи (أحمد)
• Ал‑маҳий — Аллоҳ у орқали куфрни йўқ қилади (الماحي)
• Ал‑ҳашир — Қиёмат куни одамлар унинг поясига / оёқлари олдига тўпланади (الحاشر)
• Ал‑аъқиб — ундан кейин пайғамбар бўлмайдиган (العاقب)
• Ал‑муқаффо — пайғамбарлар ва юборилганлар орасида охиргиси (المُقَفَّى)
• Тавба пайғамбари — унинг келиши билан тавба эшиклари очилди (نبي التوبة)
• Раҳмат пайғамбари — у дунёлар учун раҳмат сифатида юборилган (نبي الرحمة)
• Малҳама пайғамбари — Аллоҳ йўлидаги катта жангларда жамоани илҳомлантирувчи (نبي الملحمة)

Унинг исмлари Қуръони каримда

Аллоҳ таоло Қуръони азимда уни кўплаб исмлар билан атаган; ҳар бир исм унинг азамиятининг бир жиҳатини очади ﷺ. Унга шундай номлар берилган: бешир ва нозир (бешир ва нозир), сираж (нурли шамъ), раҳматан лилъоламин (оламлар учун раҳмат), Муҳаммад ва Аҳмад, Таҳа ва Йос(ين), Мудххир ва Музаммил, Абдуллоҳ, мўзаккир ва нозир мубин.

• Бешир ва нозир — «Ва ма арслнaка илла мубшшаран ва назирaн» (Қуръоннинг лафзи)
• Сираж мунӣр — «Ва даъиан иля Аллаҳи би‑изниҳи ва сиражан мунīран» (Қуръоннинг лафзи)
• Оламлар учун раҳмат — «Ва ма арслнaка илла раҳматан лилъоламин» (Сура Ал‑Анбия 21:107)
• Таҳа ва Йос(ين) — Қуръондаги унинг исмларидан
• Абдуллоҳ — «Ва аннаҳу лама қам Абдуллоҳ йада'уху» (Қуръоннинг лафзи)
• Мўзаккир — «Инма анта музаккир» (Қуръоннинг лафзи)
• Нозир мубин — «Ва кул инни ана н‑назир ал‑мубин» (الحجر:89)