Kàdduam, naqaram ak jokkeem ﷺ

Ndimbalam ﷺ ci kàddu

Aisha رضي الله عنها wax na: «Nu mu jàppalu ci wax bu rëylu ñu mu jox, waaye Bëggu Yàgg, mu wax ci kàddu yu ñu doxal ci biir, te nit ku am biir mu xamlu.» — [al-Bukhari] [Muslim]. Muus ñu la laajoon Hassan bin Ali رضي الله عنهما ci lu mu waxe, te noppalukaayam Hind ibn Abi Hala رضي الله عنه wax ne: «Saa sɛgg la, xalaat bu gour, mu amul dund, njël katrat, muy wax bu ñu mënul, mu teggal kàddu ak togg ci tudd Allaah, mu wax ci kàddu yu xam-xam, kàdduam di jaar ju bëggul jafe-jafe walla jàmmu maandu; tuuti naqaram di tabassum, mu naqar soppu ëllëg gu jaxu yiw-jàmmal.»

• Kàdduam moo tëgg ci xibaar, juñu jàngaloon seen coow — [muttafaq 'alayh] Aisha رضي الله عنها
• Mu jeddoo lenn ca atum baa ñu wax a xamko — [al-Bukhari] (rāwāhu ʿan Anas)
• Mu amoon nañu njël njaxal — [Ahmad] (rāwāhu ʿan Jabir ibn Samura رضي الله عنه)
• Ci kàdduam amoon na tərtil ak tərsəl — [Abu Dawud]
• Du mu wax lu ëppul ci lu mu bëgg, te du mu mënum doon dund walla def lu ñëw

Naqaram ﷺ ak wëram

Abdullah ibn al-Harith رضي الله عنه wax na: «Wante ma gis dara ju tabassum ci reewi suñu Yàlla ﷺ» — [al-Tirmidhi] (qaala: hasan sahih). Jaber ibn Samura رضي الله عنه woxe: «Nabi ﷺ du naqaru te tabassum kenn» — [al-Tirmidhi]. Jarir ibn Abdullah رضي الله عنه wax ne: «Bii Nabbi ﷺ teguma ma ba te ma gisul koo, mu amoon tabassum ci sama takku» — [al-Bukhari] [Muslim].

• Tuutu naqaram ﷺ di tabassum — mu wéyal ca suuf ak dugg ci xarnu nu juuf ak yëngu-yëngu
• Mu nekk ci sëf sëf, moroomu xel, lekkal biir — wax na Ali ibn Abi Talib رضي الله عنه
• Bu aay suñu réew mi tàmbalee, bu ñu waxee, mu tabassum — [Ahmad]
• Du mu bëgg a xam-xam biir bénn wax a tabassum — [al-Tabarani] (rāwāhu ʿan Abu Darda')

Jokkeem ﷺ ak lajjam

Anas رضي الله عنه wax ne: «Nabi ﷺ wax na ko: ‘Yaa nit ñu am boroom dhekk’» ngir fekk laaj — [Ahmad] [Abu Dawud] [al-Tirmidhi]. Ñu gisal ne Nabi ﷺ indi na màndarga bu ndaw ci përenti Anas te wax naa: ‘Yaa Aba Umayr, lan lañu def Nughayr?’ — [muttafaq 'alayh]. Ba njëkk, benn góor wax na: ‘Yaa Rasulullah, doomu naha degg naa nuy mayna!’ Nabi ﷺ répond: ‘Waay, man du ma wax lu moo sax walaa dara, ma di wax sëpp’ — [al-Tirmidhi].

• Nabi ﷺ di jokkee, waaye du mu wax luñu cër — [al-Tirmidhi] (rāwāhu ʿan Abu Huraira رضي الله عنه)
• Wax na Anas: «Yaa nit ñu am këru naxar» ngir aay naari xel — [Abu Dawud]
• Wax na góor: «Maa ngi la dhekku ci bànneex bu ndaw ci doomu raasu» góor gi yam: «Ndax ci naari ciip doomu rissu mën na yónne?» — [al-Tirmidhi]
• Wax na diiñe: «Jannat du am doom ju yàx?» tuuti naqar, tere na te wax: «Am, doomu gàttal doxal Jannat» — [al-Tirmidhi] [al-Shama'il]