Aadatam ak santam ﷺ

Jëfandikukatam ﷺ ci ibadat

Mughirah bin Shu'bah رضي الله عنه wax na: «Nabi ﷺ dafa sant ba tay a gudde saŋ, ba feetam suñu këru dañu yokk (feet ndeyjoor), te ñu la wax: ‘Ndax dangay def lool wonee? Waaye Yàlla la fenne sa manne suufe ak sa mujj?’ Mu gis na: ‘Ndax man naa bayyi sama bopp ngir ngi nekk bu een gis Yàlla, man naa leno taxaw gëstu ci moom, maa ngi jëfandikoo ngir ñëwleen!’» — [al-Bukhari, Muslim, at-Tirmidhi fi ash-Shama'il]

  • Nabi ﷺ dafa sant ci guddi ba feetam dañu yokk — [Muttafaqun 'alayhi]
  • Dafa dugg ci biir guddi bu amee ginnaaw, gannaaw la sant; te bu bennel bu sàmm (sahar), mu def Witr — [al-Bukhari, Muslim]
  • Dafa leen def 11 rakat ci guddi ci biir ay guddi ñu mel ni mu ñu teg — [al-Bukhari] ci Aisha رضي الله عنها
  • Bu mu amul sant ci guddi, mu sant 12 rakat ci banqaas bi — [Muslim]

Salatam ﷺ ci guddi

Ibn Abbas رضي الله عنهما wax na: «Damaa am ci liggéey sama maam Maimunah; mu ñu xool, Rasuulullah ﷺ yóbbaale na, mu raxas xaritam; mu defal ci kaw aayatiñu 10 bu mujj ci Suurat Aal Imran, gannaaw la mu dem ci shan (shann) leck fajoo, te mu wuddu ci biir, mu def wudhu, mu am wudhu bu rafet, te mu sant.» Ñu la sant rakat bu ñaar, te gannaaw rakat bu ñaar, te gannaaw rakat bu ñaar, te gannaaw rakat bu ñaar, te gannaaw rakat bu ñaar, te gannaaw rakat bu ñaar, te mu def Witr — [al-Bukhari, Muslim]

  • Mu jëmmu sant ci guddi mu jëmmal ak 2 rakat yu rafet ci kaw — [Muslim]
  • Rukuuam, sajdaam ak santam bu mu deefoor bu mu ngi wara, ñu mën a wax ne diñu wéy benn benn
  • Ci rukuu moom mu waxe: «سبحان ربي العظيم»; ci sajda mu waxe: «سبحان ربي الأعلى»
  • Bu mu gën a wér Witr, mu lekk ci boroom sañseem bu mu ngi ca kanam (ci suufam ci kanam) — [al-Bukhari, Muslim]

Gëstu gi ak aada yu ñu tux saxam ﷺ

Nabi ﷺ dafa soom ba mu jox léen bëgg: kenn laa day gën a ñu defal soom, te mu jox la soom ba mu jox léen: kenn laa day gën a ne mu soom. Bu dellu aajaan, mu day wër ci salaam; mu jaay a teewoon Yàlla ci lépp xaalisam, te mu naan ne mu fàttal ci Yàlla ci njëkk fan la, mu noppal lees 70 ca benn fan.

  • Dafa soom tëllé ak Tammaay ak Alxames te mu ne: «Ilaamal ñu ëpp lool ci ñaar fan yi»
  • Dafa soom ci ay guddi yu bees ci Sha'ban ndax moom maandu bu am solo ci fan wu muñ lañu jàpp ay amal
  • Mu defal istighfar ci benn jangoro bu mu nekk loxo ca nekk ba 70 jeer
  • Bu mu dellu aajaan, mu dugal salaam — [Ahmad]
  • Mu lekk Yàlla ci lépp waxtu yu nekk ci ay jàmmam — [Muslim] ci Aisha رضي الله عنها